روایت کیهان از سرنوشت محمد بن سلمان نمی‌تواند درست باشد

۱۴۰۰/۰۷/۱۰ ۰۲:۱۲:۱۳


روایت کیهان از سرنوشت محمد بن سلمان نمی‌تواند درست باشد حسین شریعتمداری ، مدیرمسئول روزنامه کیهان در ستون « نکته » روز پنج شنبه 27 اردیبهشت ماه مدعی شده محمد بن سلمان ولیعهد عربستان سعودی در درگیری‌های اول اردیبهشت ریاض کشته یا زخمی شده است , او در این ستون نوشته است : « یک خبر به کلی سری که از سرویس اطلاعاتی و امنیتی یکی از کشورهای عربی منطقه درز کرده و به گونه ای در اختیار کیهان قرار گرفته ، این سرویس اطلاعاتی در گزارش محرمانه خود برای مقام عالی کشور متبوع خویش با قاطعیت اورده است که در جریان درگیری‌های شنبه شب ریاض - اول اردیبهشت /21 اوریل - حداقل دو گلوله به محمد بن سلمان ولیعهد عربستان اصابت کرده و احتمال اینکه از دنیا رفته باشد نیز وجود دارد », مدیر موسسه کیهان در یادداشت خود علاوه بر استناد به خبر محرمانه ای که از سرویس‌های اطلاعاتی کشورهای عربی درز کرده ، مطالبی را هم از توییتر محمد بن نایف - ولیعهد پیشین عربستان - نقل کرده ، در حالی که در حساب کاربری رسمی محمد بن نایف در توییتر ، تنها 2 توییت از سال 2016 منتشر شده و هیچ نشانی از گفته‌های اقای شریعتمداری در ان نیست .

در حساب‌های منسوب به بن نایف نیز چنین توییتی پیدا نکردیم , کیهان این خبر را در روزهای بعد هم پیگیری کرد و در یک گزارش تحلیلی با تاکید بر درگیری‌های اول اردیبهشت 97 در کاخ سلطنتی الخزامی در ریاض 3 سناریو برای غیبت « چهار هفته ای » بن سلمان تعریف کرد که اولین انها زخمی یا کشته شدن ولیعهد عربستان در درگیری‌ها بود , این خبر نه در مقیاس وسیع ، اما مورد توجه برخی برخی رسانه‌های منطقه قرار گرفت : از جمله یک رسانه انگلیسی زبان پاکستانی ( international the news ) گزارشی با این عنوان منتشر کرد که « محمد بن سلمان کجا است ».

این گزارش به نقل از رسانه‌های ایرانی و روسی ، غیبت محمد بن سلمان را سوال برانگیز خوانده بود , اما در ایران داستان « غیبت بن سلمان » هم در شبکه‌های اجتماعی و هم در برخی رسانه‌های رسمی بازتاب گستردهای داشت و دست به دست چرخید , کار حتی به صفحه اول روزنامه دنیای اقتصاد هم رسید تا در نخستین روز خرداد 1397 تیتر اول خود را به این موضوع اختصاص دهد .

یک روز پیش از ان هم خبرگزاری فارس ، خبری در این باره منتشر کرد و با اشاره به تردیدها نسبت به سلامت شاهزاده عربستانی ، غیبت او را در مراسم فارغ التحصیلی دانشجویان دانشگاه افسری عبدالعزیر سوال برانگیز خواند , در متن خبر امده بود : « محمد بن سلمان تقریبا از چند روز بعد از حادثه تیراندازی در محوطه کاخ سلطنتی محله « الخزامی » واقع در ریاض در اول اردیبهشت ماه دیگر در انظار عمومی دیده نشده است », بررسی ادعا فکت نامه برای پیگیری درستی یا نادرستی این خبر ، به جست وجو در میان اخبار پرداخت .

تا پیش از 27 اردیبهشت اثری از این خبر در رسانه‌ها دیده نمی‌شود , اما مشخص است که محمد بن سلمان ، یک هفته بعد از حوادث الخزامی در مراسم افتتاح مرکز تفریحی و سرگرمی « القدیه » حاضر بوده است , رویترز در گزارشی که از این مراسم منتشر کرده به حضور ولیعهد عربستان در کنار ملک سلمان اشاره کرده است .

همچنین در فیلم هایی که هم که از این مراسم منتشر شده ، شاهزاده بن سلمان در کنار پدر خود در این مراسم حضور دارد , در روز 27 اردیبهشت ماه نیز همزمان با انتشار خبر کیهان ، رسانه‌های عرب از مهمانی رییس جمهور مصر و دیدار دوستانه و غیررسمی بن سلمان ، عبدافتاح سیسی ( رییس جمهوری مصر )، شیخ محمد بن زاید ( ولیعهد ابوظبی ) و حمد بن عیسی ( پادشاه بحرین ) منتشر کردند , رییس دفتر بن سلمان تصویری از این دیدار در توییتر منتشر کرد .

#صوره_الیوم : #ولی_العهد فی لقاء ودی مع ملک #البحرین و ولی عهد ابوظبی فی ضیافه الرییس المصری عبدالفتاح #السیسی pic,twitter,com/atf2kldmkr — جریده الریاض (@alriyadh) may 17, 2018 تاریخ برداشته شدن عکس قابل راستی ازمایی نیست .

اما حضور مقامات عالی رتبه سه کشور عرب دیگر ، احتمال اینکه عکسی ارشیوی را به عنوان تصویری جدید جا زده باشند کم می‌کند , به جز این خبرگزاری افریقانیوز هم در تاریخ 29 اردیبهشت ، خبری از دیدار نخست وزیر اتیوپی با ولیعهد عربستان منتشر کرد , عکسی از این دیدار در رسانه‌ها منتشر نشده است .

جمع بندی عصر شنبه 27 اردیبهشت ماه 1397 رسانه‌ها از وقوع درگیری در کاخ سلطنتی الخزامی در ریاض خبر دادند , به دنبال گزارش تیراندازی از محوطه کاخ سلطنتی شایعاتی مبنی بر کودتای نظامی علیه ملک سلمان گزارش شد , کمی بعد مشخص شد پادشاه عربستان هنگام درگیری در کاخ نبوده است .

مقام‌های رسمی در عربستان اعلام کردند ، این حادثه به دنیال ورود یک پهپاد تفریحی به محوطه کاخ رخ داده است , به جز این گزارش رسمی دیگری درباره این واقعه منتشر نشد , حسین شریعتمداری 26 روز بعد مدعی شد ، به خبر محرمانه ای دسترسی پیدا کرده که « از یکی از سرویس‌های اطلاعاتی کشورهای عربی درز کرده است » و در جریان درگیری‌ها ، دو گلوله به محمدبن سلمان خورده و او زخمی شده و چه بسا از دنیا رفته است .

شواهدی نشان می‌دهد بعد از درگیری اول اردیبهشت در کاخ الخزامی ، محمد بن سلمان دست کم در یک رویداد رسمی حاضر بوده است , حضور ولیعهد عربستان هم در اخبار رسانه‌های معتبر بین‌المللی منتشر شده و هم فیلم ان موجود است ، که محمد بن سلمان را در کنار پادشاه این کشور نشان می‌دهد , این به جز اخبار رسمی است که منابع خبری عرب و افریقایی از دیدار او با مقام‌های مصر ، بحرین و امارات و همچنین اتیوپی منتشر کرده‌اند .

با توجه به عدم انتشار تصاویر قطعی و مستند از این دیدارها ( که در ان زمان ثبت تصویر مشخص باشد )، فکت نامه نمی‌تواند اصالت و درستی این اخبار را تایید کند , صرف نظر از اینکه چرا حضور رسانه ای ولیعهد عربستان در یک ماه اخیر به نسبت قبل کم شده ، و اینکه دلایل این تغییر رفتار رسانه ای شاهزاده عربستانی چیست ، ادعای مدیرمسئول کیهان مبنی بر احتمال کشته شدن محمد بن سلمان در حوادث کاخ الخزامی ان هم به استناد یک خبر محرمانه درز کرده از یک سرویس اطلاعاتی نامعلوم ، نمی‌تواند درست باشد , بنابراین فکت نامه این گفته حسین شریعتمداری را که « محمد بن سلمان ولیعهد عربستان اول اردیبهشت کشته یا زخمی شده است »، نادرست ارزیابی می‌کند .

گفته یا امار ، نادرست است یا دست کم سندی معتبر ان را رد می‌کند , ( درباره نشان‌های فکت نامه ).