چرا سر « سعید جلیلی » در دولت رییسی بی کلاه ماند ؟!

۱۴۰۰/۰۸/۱۹ ۰۹:۵۸:۵۱


به گزارش دیده‌بان ایران ؛ سعید جلیلی یکی از چهره‌های مهم در جریان اصولگرایی است که بدون انکه تجربه کلان مدیریت اجرایی یا تقنینی داشته باشد ، طیف هایی از اصولگرایان همیشه او را تا سرحد ریاست جمهوری یا ریاست مجلس بالا برده‌اند , او که در مهم‌ترین مسئولیتش ، دبیری شورای عالی امنیت ملی و ریاست تیم مذاکره کننده هسته ای را بین سال‌های 86 تا 92 بر عهده داشت ، در سال‌های 92 و 1400 نامزد انتخابات ریاست جمهوری شد که در نخستین حضورش در انتخابات با چهار میلیون و 628 هزار و 120 رای (11,36 درصد ارا ) بعد از روحانی و قالیباف نفر سوم شد .

او با انکه یکی از گزینه‌های محتمل انتخابات در سال 96 محسوب می‌شد ، نامزد نشد و در بیانیه ای اعلام کرد : « با تمرکز ویژه بر موضوعیت انتخابات و نه صرفا طریقت ان برای کسب قدرت ، در این فرایند فعالانه حضور خواهم داشت », بنابر گزارش دیده‌بان ایران ؛ شرق نوشت ؛ سعید جلیلی در سال 96 به طور رسمی از سید ابراهیم رییسی حمایت کرد و حتی در میتینگ انتخاباتی او به سخنرانی هم پرداخت , سال 98 که بسیاری باور داشتند او نامزد انتخابات مجلس می‌شود تا قصد ریاست قوه مقننه را کرده باشد ، اما باز هم او نیامد تا عزم او برای پاستور بر همگان محرز شود ؛ گمانه ای که پر بی راه نبود و او در انتخابات ریاست جمهوری 1400 نامزد شد .

شعار انتخاباتی هم انتخاب کرده بود ؛ « جهاد بزرگ برای جهش ایران », بااین حال بار دیگر توفیق نیافت و این بار به نفع رییسی کناره‌گیری کرد , پس از انصراف جلیلی به نفع رییسی ، چنین تصور می‌شد که او حتما یکی از مسئولیت‌های مهم را در دولت اصولگرای سیزدهم به دست اورد .

در ابتدا معاون اولی او زمزمه می‌شد ، بعد از انکه رییسی مخبر را معاون اول خود قرار داد ، گفته شد او حتما وزیر امور خارجه می‌شود ، اما امیرعبداللهیان از او پیشی گرفت و جلیلی باز هم به سمتی نرسید , یکی از منصب‌های دیگر ، دبیری شورای عالی امنیت ملی بود که گفته هایی حاکی از ان است که شمخانی فعلا قصد ترک این نهاد را ندارد , به جلیلی در شرایطی هیچ مسئولیتی داده نشد که تمام نامزد‌های اصولگرای انتخابات به جایگاهی رسیدند ؛ زاکانی شهردار شد ، قاضی زاده هاشمی به بنیاد شهید رفت و محسن رضایی هم به عنوان معاون اقتصادی دولت منصوب شد .

گمانه زنی‌های زیادی درباره چرایی خالی ماندن دست جلیلی وجود دارد ؛ برخی باور دارند جلیلی و رییسی ان طورکه به نظر می‌رسد همراه و هم نظر نیستند , این گزاره وقتی عینی به نظر می‌رسد که پیش از انتخابات طیف هایی از اصولگرایان بحث نامزد صالح و اصلح را مطرح می‌کردند و به نوعی چنین القا می‌شد که گرچه رییسی صالح است ، اما باید به سمت نامزد اصلح برویم , « اصلح » کلیدواژه ای است که از سوی مصباح یزدی در فضای سیاسی مطرح شد ؛ خاصه پیش از انتخابات مجلس یازدهم که در دیدار با اعضای شورای مرکزی جبهه پایداری گفته بود : « بسیاری از مشکلاتی که انقلاب در این سال‌ها داشته ، ناشی از عدم انتخاب اصلح بوده است .

اسلام می‌گوید به دنبال اصلح برای مدیریت ، سیاست و حکومت باشید », او با بیان اینکه انقلاب اسلامی محصول انتخاب اصلح از سوی مردم بوده و استمرار ان نیز محصول انتخاب مجدد اصلح در مدیریت کلان کشور است ، مطرح کرده بود که « باید بنایمان این باشد که افراد اصلح را بشناسیم », این سخنان البته با واکنش منفی طیف‌های دیگر اصولگرایان مواجه شد ؛ مثلا در همان زمان محمدرضا باهنر گفت : « باید از کسی حمایت کنیم که صلاحیت لازم و امکان رای اوری هم داشته باشد ؛ چون فعالیت سیاسی منوط به کسب نتیجه است .

ما صرفا در انتخابات صالح مقبول را به اصلح غیر مقبول ترجیح می‌دهیم , حمایت از کسی که رای ندارد ، کار بیهوده ای است », این موضوع یعنی تفاوت « صالح » و « اصلح »، در ایام انتخابات ریاست جمهوری و در شرایطی که دیگر ایت الله مصباح در قید حیات نبود نیز مطرح شد و از انجایی که جلیلی همواره نیرویی نزدیک به جبهه پایداری شناخته می‌شده ، تصور این بود که مطرح کنندگان « نامزد اصلح » منظورشان جلیلی است که به هر حال همه این بحث‌ها با کناره‌گیری جلیلی پایان یافت ، اما این شائبه یعنی وجود اختلاف دیدگاه هایی میان جلیلی و رییسی ، با به سمت ماندن جلیلی باز هم تشدید شد و حتی جسته وگریخته شنیده شد که شاید جلیلی باز هم مدعی دولت در سایه باشد ؛ مانند انچه در هشت سال دولت روحانی مدعی‌اش بود .

اما این حالت بعید به نظر می‌رسد ؛ زیرا جلیلی اگر بخواهد رسما منتقد رییسی شود ، دچار چالشی جدی در اردوگاه اصولگرایی خواهد شد , برخی هم می‌گفتند او گزینه دبیری مجمع تشخیص مصلحت نظام است و این احتمال زمانی قوت گرفت که محسن رضایی به دولت رفت و نام جلیلی برای این مسئولیت باز هم مطرح شد , حتی چندی پیش محسن مجتهد شبستری ، از اعضای مجمع تشخیص مصلحت ، در گفت وگویی دو نام را برای جانشینی رضایی مطرح کرد ؛ جلیلی و ذوالقدر .

او گفت : « محمدباقر ذوالقدر در مجمع تشخیص مصلحت نظام سابقه ای نداشته و سابقه‌اش نظامی است و ادم موجه و شخصیت محترمی است ، ولی اطلاعی ندارم که منصوب می‌شود یا خیر ,,.

سعید جلیلی ، چون عضو مجمع است ، با مسائل اشنایی دارد و احتمال دبیری او خیلی منطقی تر به نظر می‌رسد », این احتمال هم روز گذشته منتفی شد و باز هم دست جلیلی خالی از پست ماند , دیروز پس از استعفای محسن رضایی از دبیری مجمع و پذیرش ان از سوی مقام معظم رهبری ، محمدباقر ذوالقدر از سوی صادق املی لاریجانی ، رییس مجمع ، به عنوان جانشین او تعیین شد تا تقریبا تمام مناصب احتمالی ای که برای جلیلی پیش بینی می‌شد ، پر شود .

بعد از این مشخص نیست جلیلی اصلا بتواند خود را در قالب مسئولیتی رسمی تعریف کند یا خیر ؛ هرچند برخی باور دارند انتصاب علی باقری کنی ، فردی که روزگاری معاون سیاست خارجی و امنیت بین‌الملل جلیلی در شورای عالی امنیت ملی بوده و یکی از نیرو‌های نزدیک به او محسوب می‌شود ، حکایت تاثیرگذاری غیرمستقیم جلیلی بر رویکرد‌های دولت ، خاصه در حوزه سیاست خارجی است , اگرچه با توجه به وزن واقعی سیاسی جلیلی ، بعید است بتوان پذیرفت که جلیلی می‌تواند بدون حضور مستقیم در مسئولیتی ، نقش تعیین کننده داشته باشد , به هر حال باید صبر کرد و دید سرنوشت سیاسی سعید جلیلی چه خواهد شد .

کپی لینک کانال رسمی دیدبان ایران در تلگرام ارسال به تلگرام.