چند می‌گیری تبلیغ کنی ؟! / هزینه تبلیغات انتخابات ریاست جمهوری در هاله ای از غبار

۱۴۰۰/۰۳/۰۴ ۱۶:۲۵:۰۰


گروه سیاسی خبرگزاری دانشجو - فرزانه سادات باطنی ؛ « شما به کانال ستاد انتخاباتی اقای ,,.

اضافه شدید ,» احتمالا شما هم این روزها به محض باز کردن تلگرام با چنین پیامی مواجه می‌شوید ؛ گروه‌ها و کانال هایی که شما را ناخواسته به ان اضافه می‌کنند , هر کدام از این کانال‌ها قواعد خاص خود را دارند ، به طور مثال در یک کانال هر کدام از اعضا اگر بتوانند پنجاه نفر را به کانال اضافه کنند ، امتیاز خاصی می‌گیرند .

اگر کانال را در صفحه شخصی اینستاگرام خود استوری کنند مجدد امتیاز مشخص دیگری را از ان خود می‌کنند ؛ در اخر با جمع امتیازها می‌توانند از ادمین کانال مبلغ قابل توجهی را دریافت کنند , مبلغی که مشخص نیست از بودجه‌ی بیت المال خرج می‌شود و یا شرکت‌ها و دستگاه هایی که در ازای چنین هزینه ای توقعاتی را از رییس جمهور اینده خواهند داشت , کرونا ، شروع تبلیغات مجازی یکی از نتایج شیوع ویروس کرونا مجازی شدن بخشی از فرایندهای انتخابات مثل تبلیغات نامزدها است .

شکراله حسن بیگی سه شنبه در بیست و دومین جلسه ستاد انتخابات استان با اشاره به ضرورت انجام هرگونه اقدامات انتخاباتی از سوی داوطلبان مطابق قانون گفت :« برگزاری هرگونه تجمع تبلیغاتی ممنوع است ؛ با توجه به اینکه هنوز صلاحیت داوطلبان انتخابات ریاست جمهوری ، شوراها و مجلس خبرگان توسط مراجع ذی صلاح اعلام نشده و طبق مصوبات ستاد ملی کرونا هرگونه تجمع مخالف پروتکل‌ها و دستورالعمل‌های بهداشتی است ، بر همین اساس این تجمعات غیرقانونی است و متناسب با شرایط کرونا نباید این تجمعات شکل بگیرد ,» در اثر همین موضوع بخشی از صحنه‌ی تبلیغات انتخاباتی از فضای میدانی و حضوری به فضای مجازی انتقال پیدا کرده ؛ هرچند شاید تصور شود که بخشی از هزینه‌ها به علت حذف مبالغ گزاف پذیرایی و یا چاپ بورشور و تراکت در تجمعات به کلی حذف شده و در هزینه‌های انتخاباتی صرفه جویی می‌شود اما پس از ثبت نام نامزدها مشخص شد که نه تنها این هزینه‌ها حذف نشده بلکه به طرق دیگر قرار است انجام شود , از کلیپ هالیودی تا کانال‌های تلگرامی در طی روزهای اخیر کلیپ ثبت نام لاریجانی در وزارت کشور مورد توجه افراد بسیاری قرار گرفت ؛ بسیاری از کاربران فضای مجازی به ساخت این کلیپ انتقاد کردند و مدعی شدند ستاد انتخابات برای تهیه این کلیپ اماده بوده و در تیزر تبلیغاتی لاریجانی ، کارمندان وزارت کشور به بازیگرانی برای ضبط فیلم او تبدیل شده بودند .

از ورود و ثبت نام رییسی نیز کلیپی در فضای مجازی منتشر شد که هرچند از لحاظ فرم ، کیفیت کلیپ تبلیغاتی لاریجانی را نداشت اما به طور واضح مشخص نیست هزینه‌ی ان از کجا تامین شده و اساسا صرف چنین هزینه ای برای یک کلیپ ثبت نام ان هم قبل از تایید صلاحیت نامزدها ضروری هست یا خیر , کانال‌ها و گروه‌های تلگرامی یکی از مهمترین بسترهای تبلیغات در فضای مجازی هستند ؛ به طور مثال چند روز پیش اسکرین شاتی از یک کانال منتصب به تیم احمدی‌نژاد منتشر شد که در ان مبلغ زیادی را به ازای اضافه کردن 225 نفر واریز کرده بودند , هرچند که مشخص نیست این کانال‌ها و مبالغی که صرف می‌شود توسط خود داوطلبین تامین می‌شود و یا بعضا به اسم یک نامزد و برای ایجاد مشکل در تبلیغات او ، توسط رقیب وارد انجام می‌شود .

اگر در 15 کانال میلیونی ، یک رپرتاژ انتخاباتی منتشر شود ، بر اساس تعرفه‌های جاری ، هزینه ای معادل 40 میلیون تومان برای هر نامزد خواهد داشت ؛ برخی از نامزدها در یک ماه گذشته حداقل 25 رپرتاژ انتخاباتی داشته‌اند ؛ چیزی حدود یک میلیارد تومان هزینه تا اینجای کار توسط هر نامزد انتخابات ریاست جمهوری هزینه شده , تکلیف نامعلوم پول‌های کثیف انتخابات همواره در ایام انتخابات بحث هایی پیرامون منابع مالی داوطلبین انتخابات ریاست جمهوری مطرح می‌شود ؛ بحث هایی که برخی ناشی از شایعاتی است که تیم رقیب می‌سازد و برخی دیگر واقعیت هایی است که در هاله ای از ابهام باقی می‌ماند ؛ به طور مثال بابک زنجانی پس از دستگیری ادعا کرد که به ستاد انتخاباتی روحانی کمک‌های گزافی کرده ؛ محسنی اژه ای در نشست خبری اردیبهشت 96 درباره این موضوع گفت :« اینکه متهم حرفی بزند تا اینکه ان حرف ثابت بشود فرق دارد ؛ بله بابک زنجانی ادعا کرده که چنین اتفاقی افتاده که رییس قوه قضاییه هم به نقل از ایشان این حرف را گفته و همچنین ادامه داده که نمی‌شود به حرف او اطمینان کرد , ایشان در گذشته نیز حرف هایی زده‌اند ولی ادعای او در حال تحقیق است .

» با این حال صحت این خبر تایید نشد , در انتخابات سال 96 نیز مسئول ستاد هر یک از نامزدها در مصاحبه ای که با روزنامه‌ی جام جم داشتند وعده دادند که هزینه‌های انتخاباتی خود را تا پایان انتخابات مشخص کنند اما بسیاری از انان از انجام این کار سر باز زدند , در حال حاضر نیز برخی گمانه زنی‌ها در ارتباط با ستاد تبلیغاتی سعید محمد نیز مطرح است ؛ هرچند او در یکی از سخنرانی‌های انتخاباتی خود گفته بود :« شاید باور نکنید اما بسیاری از افرادی که مرا کمک می‌کنند بچه‌های حزب اللهی هستند که با هزینه‌ی خود تلاش می‌کنند و زحمت می‌کشند .

خیلی از کلیپ‌های تبلیغاتی را بدون انکه بدانم و به صورت خودجوش می‌سازند ,» اما حجم کانال‌ها و حمایت هایی توییتری و اینستاگرامی از او امکان مردمی بودن تبلیغاتش را پایین می‌اورد , حاشیه‌ی مهم بر متن انتخابات محمدصادق کوشکی ، عضو هیات علمی دانشگاه تهران ، دی ماه 95 در مصاحبه با روزنامه صبح نو گفت :« در واقع سرمایه‌گذاری بر کاندیدها به منزله‌ی برده ساختن او در راستای اهداف شخصی و گروهی است ؛ اگر فردی میلیاردها تومان به کاندیدایی کمک می‌کند یعنی بر روی او سرمایه‌گذاری کرده ؛ مساله ای که در دنیا به شدت ممنوع است .

» مسئله‌ی کمک مالی به ستادهای انتخاباتی به قدری حائز اهمیت است که در برخی کشورها مثل امریکا برای جزیی‌ترین اقلام خریداری شده برای ستاد انتخاباتی نیز سامانه ای راه اندازی شده , یا در برخی کشورهای دیگر اساسا برای هزینه‌های انتخاباتی سقف مالی مشخصی تعیین شده است , در ایران طبق سیاست‌های کلی ابلاغ شده توسط رهبری در سال 95 امده :« حدود و نوع هزینه‌ها و منابع مجاز و غیرمجاز انتخاباتی ، منابع و هزینه‌های انتخاباتی داوطلبان و تشکل‌های سیاسی و اعلام به مراجع ذی صلاح و اعمال نظارت دقیق بر ان و تعیین شیوه و چگونگی برخورد با تخلفات مالی ، باید شفاف شود .

» رهبر انقلاب در سخنرانی دی ماه سال 90 نیز فرمودند :« ان رییس جمهوری که با پول دستگاه‌های گوناگون و مراکز روی کار بیاید در مقابل ان‌ها متعهد است ,» به عبارتی فرد در قبال خواسته‌های هرچند غیرمتعارف به ازای بدهکاری خود ، در ایام مسئولیت باید توقعات نهادها و یا افرادی که برای او سرمایه‌گذاری کرده‌اند را براورده کند , مهدی فضائلی ، تحلیلگر مسائل سیاسی ، نیز در همین باره در مصاحبه با روزنامه صبح نو در اردیبهشت 95 گفت :« بحث هزینه‌های تبلیغاتی از جمله مباحث مهمی است که همواره مورد توجه بوده اما امروزه بیش از پیش مورد توجه کارشناسان و منتقدان قرار گرفته ؛ اهتمام به این مبحث به دلیل افزایش حجم سرمایه‌گذاری ها و هزینه‌های تبلیغاتی است چراکه افکار عمومی نگران فساد و رانت هایی است که بعد از انتخابات شکل می‌گیرد .

» با این حال علیرغم سیاست‌های کلان ابلاغ شده ، طرح و سازوکار مشخصی از سوی مجلس و یا هیئت دولت پیشنهاد نشده و هنوز هزینه‌های تبلیغاتی انتخابات ریاست جمهوری در هاله ای از ابهام است ,.