چرا مذاکرات وین متوقف شد ؟

۱۴۰۰/۰۴/۲۸ ۰۹:۲۵:۳۰

تصویر به دست امده از گزارش سه ماهه وزارت خارجه نشان می‌دهد که پیشنهادهای ارائه شده درباره لغو تحریم‌ها از سوی امریکا همچنان کلی و مبهم است .



به گزارش جهان نیوز به نقل از مشرق ، بعد از 6 دور مذاکره در گرند هتل وین چهره واقعی بایدن را می‌توان به خوبی مشاهده کرد , برخی در ایران گمان می‌کردند پیروزی دموکرات‌ها در امریکا به معنای ان است که خیلی سریع همه چیز به نقطه صفر سیاسی بازگشته و با احیا برجام روابط تیره وتار میان تهران و واشنگتن افتابی می‌شود , اما هرقدر که ترافیک رفت وامدها در وین افزایش می‌یافت ، حاضران در مذاکرات و ناظران ، ایمانشان به این جمله که روحیه امریکایی‌ها عوض نشده است ، بیشتر می‌شد .

واقعیت ان بود که هرقدر حزب دموکرات در مسائل داخلی امریکا متمایل به چپ شده است ؛ به همان میزان در اعمال سیاست خارجی در برتری جویی امریکا به راست خزیده و راه حزب جمهوری خواه را می‌رود , گزارش وزارت خارجه از مذاکرات نشان داد که امریکایی‌ها در وین اجماع دو حزب دموکرات و جمهوری خواه (bipartisan) را پیش برده و از نقطه نظر ان‌ها ایران کشوری متخاصم است که باید با حداقل بهره برداری اقتصادی از مواهب ارتباط با کانال غرب تن به تعلیق فعالیت‌های هسته ای بدهد , تا حدی که مطابق طرح جدید ، از ایران خواسته شده که سانتریفیوژهای پیشرفته خود را انبار و انها را مهر و موم کنند و همچنین زیرساخت‌های الکترونیکی مورد استفاده برای این دستگاه‌ها از میان برداشته شوند .

بایدن در روز پیروزی در انتخابات با خط نستعلیق و به زبان فارسی نوشته بود که دیپلماسی دوباره بازگشته است ، تفسیر دقیق این جمله عیارش حالا مشخص شده و مذاکره کنندگان دولت روحانی خوب متوجه شده‌اند که دیپلماسی بایدن تنها ادبیاتش شیک تر از ترامپ است ؛ اما در عمل همان مسیر را پیش می‌برد , صدای دیپلماسی امریکا نه از فضای پارلمانی و سیاسی که از راهروهای نظامی و امنیتی خارج شده و سیاست فشار حداکثری همچون اهرمی حمایتی در دستان بایدن باقی مانده و ان را کنار نخواهد گذاشت , در وین چه گذشته است ؟ پس از پایان دور ششم مذاکرات وین و تعلیق دور هفتم ان ؛ رسانه‌های غربی به گونه ای وانمود می‌کنند که انگار ایران در مسیر ادامه مذاکرات و برداشته شدن تحریم‌ها مانع ایجاد کرده و سنگ اندازی می‌کند .

به عنوان نمونه نشریه امریکایی وال استریت ژورنال در گزارشی با اشاره به روند « پیشرفت‌های هسته ای ایران »، در ادعایی عجیب و غیرواقعی احتمال توانایی ایران برای سوار کردن کلاهک هسته ای تا سه سال اینده را مطرح کرده است , همچنین در این گزارش با اشاره به دشواری‌های مذاکرات برای احیاء برجام ، امده است که پیشرفت قابل توجه ایران در غنی‌سازی اورانیوم ، تلاش دولت جو بایدن برای احیاء برجام را پیچیده تر می‌کند , پس از انتشار این گزارش راب مالی ، مسئول میز ایران در وزارت امور خارجه امریکا ، به شبکه خبری سی ان ان ، می‌گوید که ممکن است زمانی به توافق نزدیک شویم ، اما در حال حاضر این چنین نیست و اگر هیچ توافقی در کار نباشد و ایران به پیشرفت برنامه هسته ای خود ادامه دهد ، در این صورت دستیابی به توافق بسیار سخت اما غیرممکن نخواهد بود .

این خط شیطنت امیز امریکایی به صورت عجیبی سر از رسانه‌های ایرانی دراورده و چند روزنامه داخلی ؛ ایران را مقصر تعلیق مذاکرات وین معرفی می‌کنند , روزنامه اعتماد در گزارشی از مذاکرات وین می‌نویسد : محدودیت‌های ایران در برابر تخفیف‌های تحریمی بدترین حالت را برای جو بایدن ایجاد کند و او در داخل امریکا بابت دادن امتیازهای اقتصادی به ایران در برابر گرفتن امتیازهای کمتر از این کشور موردانتقاد قرار خواهد گرفت ! درحالی که به نظر می‌رسد بازگشت به برجام در حال حاضر بهترین گزینه برای ایران و ایالات متحده به علاوه 1+5 است , باید دید تاکتیک مذاکراتی ایران چیست ؟ در شرایطی که ایران همچنان به دنبال بازگشت به برجام در صورت تامین منافع ملی باشد ، تیم ابراهیم رییسی باید از هم اکنون برای بازگشت سریع به وین و جلوگیری از تاثیرپذیری مذاکرات از گذشت زمان برنامه ریزی دقیق و حساب شده ای داشته باشد .

برنامه ریزی که به نظر نمی‌رسد با توجه به مشخص نبودن ترکیب تیم دیپلماسی دولت اتی هنوز اغازشده باشد , اگر این دست گزارش‌های غیردقیق را کنار بگذاریم ؛ تصویر به دست امده از گزارش سه ماهه وزارت خارجه نشان می‌دهد که پیشنهادهای ارائه شده درباره لغو تحریم‌ها از سوی امریکا همچنان کلی و مبهم است و حدود حقوقی توافق و حل فصل ان در مواردی چون اصرار امریکایی‌ها در حفظ مکانیسم ماشه (snapback) برجام را مانند ذرات معلق در هوا نگه می‌دارد , برجام در مذاکرات اخیر برخلاف گفته‌های عراقچی به مراتب بدتر از مذاکرات سال 2015 تنظیم شده و متن ان به گونه ای است که امریکایی‌ها را در وضعیت مصادره کننده برنامه هسته ای ایران قرار می‌دهد .

قابل توجه انکه متن تنظیمی نیز با سیاست‌های کلان نظام ( در برداشته شدن سریع تحریم‌ها و نیز قابلیت راست ازمایی ان ) در تضاد بوده و بررسی فنی در تاییدیه‌های اژانس خود حداقل به 5 تا 7 ماه زمان نیاز دارد , در این مدت به جای رفع کامل تحریم‌ها مشوق هایی محدود در حوزه انرژی ؛ بانک داری و کشتی رانی به ایران داده شده که هرلحظه قابلیت لغو ان نیز وجود دارد , در مذاکرات وین خواسته به حق و ساده ایران ان بود که انچه امضا می‌شود مورد ضمانت قرارگرفته و امریکایی‌ها با فعال کردن اسنپ بک ان را ابطال نکنند ؛ این خواسته قانونی از سوی طرف غربی رد شده و یک دیپلمات اروپایی گفته است که خواسته‌های ایران قابل تحقق نیست و باعث طولانی و پیچیده تر شدن مذاکرات خواهد شد .

پس از لغو دور هفتم گفتگوها ، اتحادیه اروپا با دست پیش گرفتن اعلام کرد که در حال حاضر ایران مایل به مذاکرات بیشتر نبوده و ادامه ان را به دوران پس از انتقال دولت موکول کرده است , این بیانیه به گونه ای تنظیم شده است که گویی تهران مقصر لغو مذاکرات است , بررسی تحلیل‌ها و سخنان طرف‌های شرکت کننده در وین نشان می‌دهد که این اقدام ایران در قطع سریالی مذاکرات ، عملی هوشمندانه در برابر زیاده خواهی غیرمنطقی طرف غربی بوده است .

در ایران روزنامه شرق در گزارشی در هم سویی با مواضع اروپایی‌ها نوشته است : چه ضمانتی وجود دارد که در صورت طولانی تر شدن روند بازگشت به پشت میز مذاکره ، نه تنها موقعیت موجود در مذاکرات از بین رفته بلکه طرف مقابل خواهان بحث دوباره درباره پرانتزهای بسته شده نشود ؟ به نظر می‌رسد برخی از داخل ایران بیش از طرف غربی برای امضای یک قراراد بی ضمانت و بدون دستاورد بی تابی می‌کنند ! این دست اظهار نظر‌ها درست شبیه دورانی است که جریان متمایل به غرب در رسانه‌های خود می‌نوشت که اگر با امریکایی‌ها توافق نکنیم قطعا جنگ می‌شود و دیگر فرصتی برای تفاهم وجود ندارد , اما همه مذاکرات وین تنها به زیاده خواهی طرف امریکایی ختم نمی‌شود , عباس عراقچی در رشته توییتی پرده از مسئله ای دیگر برداشته و نشان می‌دهد که طرف امریکایی یک طرح امنیتی را نیز ذیل احیاء برجام پیش می‌برد .

عراقچی در دو توییت خطاب به دولت امریکا نوشته است : تبادل ( زندانیان ) را گروگان اهداف سیاسی قرار دادن ، باعث از دست دادن هم تبادل و هم توافق می‌شود ؛ عراقچی در ادامه نوشته است ده فرد زندانی از همه طرف‌ها می‌توانند همین فردا ازاد شوند ، اگر امریکا و انگلیس به تعهدات خود در توافق به عمل امده عمل کنند , پیش ازاین جمهوری اسلامی ایران تعدادی از جاسوس‌های غربی را به کشورهایشان بازگردانده است , اما این بار ازاد کردن جاسوس‌های امریکایی هیچ ارتباطی به طرف‌های مذاکره کننده در وین نداشته و ان‌ها حق ندارند در مسائل مربوط به امنیت ملی ایران دخالت کنند .

جمهوری اسلامی ایران بنا بر قوانین و مصالح خود با جاسوس‌ها برخورد کرده و ازادی یا اجرای کامل احکام ان‌ها ارتباطی به مذاکرات هسته ای قرار ندارد , به نظر می‌رسد اصرار طرف غربی در ازاد کردن یک طرفه جاسوس‌های انگلیسی و امریکایی و جا زدن ان‌ها به عنوان افراد عادی قبل از لغو تحریم‌ها ، نشانه ای بر ان است که دشمن می‌خواهد خودش پیشاپیش پیروز مذاکرات جا بزند ! و بزرگواری و رافت اسلامی را با دادن چند وعده پوچ بی رنگ و نما کند , حجت‌الاسلام مجتبی ذوالنوری عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس اخیرا درباره شیوه برخورد امریکا با لغو تحریم‌ها می‌گوید : امریکایی‌ها می‌خواهند 517 مورد تحریم را کاملا نهادینه و تثبیت کنند ، اختیار مکانیسم ماشه هم به انان داده شود و در مقابل این اختیارات ، انان به برجام بازگردند .

این اتفاق به ان معنا است که حتی اگر امریکایی‌ها نقض برجام کنند ؛ تحریم‌ها سر جایش قرار داشته و می‌تواند با اسنپ بک به ایران فشار اورد ؛ جالب ان که غربی‌ها برای اجرای چنین فرمولی درخواست شکلات ازادی جاسوس‌های خود را نیز ضمیمه کرده‌اند , پاسخ منفی ایران به زیاده خواهی غرب به معنای ان است که از حالا به بعد شیوه مذاکره در وین نغییر می‌کند ، بازگشت به مذاکرات سال 94 منتفی است ,.