بی پناهی پناهجویان ایرانی در اروپا به روایت یک مستند

۱۴۰۰/۰۳/۰۶ ۱۴:۳۶:۰۲


بی پناهی پناهجویان ایرانی در اروپا به روایت یک مستند فرهنگی هنری بزرگنمایی : اریا بانو - مهر / تهیه کننده و کارگردان مستند زمزمه‌های گمشده در دوردست ضمن اشاره به ویژگی‌های این مستند از نسبت ان با مسئله فراگیر پناهجویی از ایران به کشورهای اروپایی ، توضیحاتی ارائه کرد , منصور فروزش تهیه کننده و کارگردان فیلم مستند « زمزمه‌های گمشده در دوردست » که از اثار حاضر در سی و هشتمین جشنواره جهانی فیلم فجر است ، درباره ایده اولیه ساخت این مستند گفت : در سال‌های اوج بحران پناهجویان در اروپا برای اکران فیلمم در یک جشنواره به اروپا رفتم و انجا از نزدیک شرایط بسیار اسفناک پناهجویانی را که عموما از سوریه امده بودند ، از نزدیک دیدم , این تصویر بسیار متفاوت با تصویری بود که پیش از ان درباره مساله پناهجویان در ذهن داشتم .

به همین دلیل هم مساله برای من از یک ذهنیت برخواسته از رسانه و اطلاعات رایج در جامعه که از زمان کودکی همه ما با ان مواجه هستیم تبدیل به یک عینیت دهشتناک شده بود , این اغاز یک درگیری ذهنی با مساله بود , مثلا اینکه در بزرگترین شهرهای اروپا با خانواده هایی مواجه می‌شوید که زبان محلی را بلد نیستند و در کوچه و خیابان و کنار اتوبان و جاده با هرچه دستشان امده برای خودشان یک محل زندگی فراهم کرده‌اند ، چیزی نیست که بتوان به سادگی از کنار ان عبور کرد .

وی افزود : این صحنه‌ها هیچ تناسبی با ان تصور زندگی در اروپا که در فیلم‌ها و کارتن‌های کودکی ما سراسر با نور و رنگ و شادی ترسیم شده بود نداشت , ابعاد مختلف مسئله پناهجویان در اروپا این مستندساز ادامه داد : بعد از اینکه برای تحصیل به اروپا امدم ، مساله برایم واضح تر شد ، یعنی مساله مهاجرت غیرقانونی شهروندان خاورمیانه به اروپا نه تنها ماهیتش را برایم به عنوان یک مساله صرفا انسانی که حمایتی صددرصدی در اروپا دارد از دست داد بلکه ابعاد مختلف دیگری هم به ان اضافه شد , مثلا مساله پناهجویان در کشورهای اروپایی امروز چندین وجه مختلف دارد که می‌توان به ارتباط ان با امنیت ملی کشورها و همینطور برخاستن صداهای مخالف در جوامع اروپایی و در میان شهروندان اروپا اشاره کرد .

به همین دلیل هم هست که در نحوه مواجهه با پناهجویان کاملا با بدبینی و عدم توافق بین دولت‌ها و حتی مردم اروپا مواجه هستیم , برای من واضح بود که پناهجویانی که از کشورهای جنگ زده به اروپا سرازیر شده بودند دلیلی قابل درک برای کار خود داشتند , اما مساله پناهجویان ایرانی یک مساله متفاوت و قابل بحث بوده و هست وی افزود : در این بین برای من واضح بود که پناهجویانی که از کشورهای جنگ زده به اروپا سرازیر شده بودند دلیلی قابل درک برای کار خود داشتند .

اما مساله پناهجویان ایرانی یک مساله متفاوت و قابل بحث بوده و هست , به همین دلیل با دوستانی که در مساله پناهجویان کار تخصصی و دانشگاهی انجام داده بودند وارد بحث شدیم تا به یک مدل مشخص و دقیق برای بررسی موضوع دست پیدا کنیم , در این بین یکی از شانس‌های ما حضور خانم دکتر غلامپور بود که در دوره دکتری تحقیقات مفصلی راجع به پناهجویان ایرانی انجام داده‌اند .

این مستندساز ادامه داد : این همکاری با شروع رایزنی با نهادهای مربوط به مساله پناهجویان برای اخذ مجوز شروع شد ، تقریبا برای نمایندگی‌های صلیب سرخ در 12 کشور نامه‌نگاری شد تا بتوانیم برای فیلمبرداری مجوز بگیریم اما همه انها به انواع روش‌ها با درخواست ما موافقت نکردند , تا اینکه صلیب سرخ صربستان دسترسی محدودی برای تصویربرداری در یکی از کمپ‌ها تازه تاسیس در یکی از شهرهای کوچک مرزی را به ما داد , ایران ؛ تنها کشور با سیر صعودی پناهجویی به اروپا فروزش بیان کرد : اهمیت این موضوع زمانی برای ما بیشتر شد که دیدیم در میان 10 کشوری که امار بیشترین پناهجو را در اروپا دارند ، تنها ایران است که اهنگ رشد تعداد پناهجویانش در اروپا صعودی است .

در حالی که مثلا افغانستان یا سوریه که از نظر تعداد پناهجویان ، بالاتر از ایران قرار دارند اهنگی نزولی را در پیش گرفته‌اند , این یک زنگ خطر محسوب می‌شود , وی افزود : باید توجه داشت که مساله ما و این فیلم معطوف به مساله مهاجرت از مبادی غیرقانونی است و نه مهاجرت‌های قانونی از جمله کاری ، شغلی یا تحصیلی ، چرا که تفاوت این دو راه مهاجرت بسیار زیاد و متفاوت است .

چرا که در مهاجرت از مبادی غیرقانونی ما با 2 مساله جدی مواجه هستیم اول اینکه فرد هیچ حقوق قانونی تاکید می‌کنم هیچ حقوق قانونی ندارد ، یعنی عملا به دلیل عدم وجود مدارک قانونی فرد در سیستم قانونی و رسمی که ملزم به حمایت از حقوق افراد است جایگاه شناخته شده ای ندارد , یعنی وقوع هر نوع اتفاق برای فرد از هر نوع و جنس از سوی قانون غیرقابل ردیابی است , به همین دلیل هم هست که طبق امار کمیساریای عالی پناهندگان و بر اساس گزارش گاردین در بین سال‌های 2018 تا 2020 بیشتر از 18000 کودک که در اروپا ثبت پناهندگی کرده بودند ، ناپدید شده‌اند که البته بی تردید به دلیل اینکه بخش قابل توجهی از افراد به محض ورود اطلاعاتشان ثبت نمی‌شود این عدد می‌تواند به مراتب بالاتر باشد و این عدد تنها مربوط به کسانی است که بعد از ثبت در یکی از کشورهای اتحادیه مفقود شده‌اند و نه همه مفقودی‌ها .

این کارگردان مطرح کرد : پس مساله اول حقوق افراد است ، یعنی فرد به عنوان پناهجو در طول سفر و حتی بعد از رسیدن به مقصد مورد نظر از نظر قانونی به عنوان یک فرد با حقوق مشخص در نظر گرفته نمی‌شود , مساله دوم مساله خطرات و تهدیدهای این تصمیم وحشتناک است , چرا که فرد باید از بین جنگل ، کوه و دشت در روزهای بارانی و شب‌های برفی عبور کند تا بتواند به مقصد مورد نظر برسد .

این سفر یک سفر تفریحی یا طبیعتگردی نیست ، چرا که افراد زیادی به دلیل تشنگی یا گرسنگی ، یخ زدگی ، سرمازدگی ، یا مواجه شدن با گروه‌های تندرو محلی ، راهزنان و یا حیوانات وحشی جان و مال خود را از دست می‌دهند , این‌ها در صورتی است که مساله خطرات قاچاقچیان انسان یک خطر غیرقابل چشم پوشی است , در کنار اینها باید اضافه کرد که از نظر کشوری که فرد به ان ورود غیرقانونی داشته است ، فرد و خانواده او مجرم هستند و بعد از دستگیری باید مدتی را در زندان بگذرانند .

فروزش مطرح کرد : خانواده هایی بوده‌اند که در زندان کشورهای مختلف میان مجرمان خطرناک نگهداری شده‌اند و هرکدام از افراد خانواده در یکی از زندان‌ها گرفتار شده‌اند , این‌ها واقعیت هایی است که کمتر در طول این سال‌ها به انها پرداخته شده است , در واقع ما در این مستند سعی می‌کنیم واقعیت را تا جایی که ممکن است برای مخاطب بیان کنیم و فکر می‌کنم نقطه تفاوت این مستند با کارهایی از این دست که برای رسانه‌های عموما خارجی ساخته شده ، این است که در ان مستندها معمولا مستندساز با هدف جلب حمایت سازمان‌ها و نهادهای بین‌المللی سعی در نمایش شرایط اسفناک اقامت پناهجویان داشته است .

امواج مهاجرت و سرنوشت‌های نامعلوم سید مهدی دزفولی به عنوان دیگر تهیه کننده این مستند هم به خبرنگار مهر گفت : ما در این سال‌ها به دلیل مشکلات عمده اقتصادی و معیشتی در ایران و همچنین تصور غالب و بعضا نادرست از زندگی مطلوب و رویایی در غرب شاهد سیل مهاجرت غیر قانونی از ایران به اروپا و به خصوص اروپای شمالی و اروپای غربی بوده‌ایم و هستیم , این موج مهاجرت برای اولین بار در سال‌های جنگ ایران و عراق در دهه شصت رخ داد , در ان سال‌ها سیلی از مهاجرین به اروپا سرازیر شدند و بخشی از انها البته در ان سال‌ها به ژاپن نیز رفتند تا به زندگی رویایی و مطلوب خودشان برسند اما برای خیلی‌ها این زندگی رویایی تبدیل به وضعیتی کاملا متفاوت با تصور اولیه افراد شد چون واقعیت چیز دیگری بود که فکرش را هم نمی‌کردند .

پس از جنگ در دهه هفتاد باز شاهد موج دوم این مهاجرت‌ها بودیم , پس از وقایع سال 88 هم باز شاهد موج سوم مهاجرت غیر قانونی بودیم و در این سال‌های اخیر به دلیل تشدید تحریم‌ها و سخت تر شدن معیشت مردم در ایران ، شاهد موج چهارم بوده‌ایم , البته در این میان هم عده زیادی به اروپا مهاجرت کردند اما همانند این چهار موجی که عرض کردم ، گسترده و پر تعداد نبوده است .

در ایران تصور روشنی در این باره وجود ندارد و به همین دلیل شاهد اتفاقات تلخی برای مهاجران ایرانی غیرقانونی در اروپا هستیم , کشته شدن در مسیر مهاجرت ، اوارگی ، دزدیده شدن ، به تاراج رفتن سرمایه انها و در نهایت حتی رسیدن به اروپا اما مواجه شدن با واقعیت‌های زندگی به عنوان یک خارجی بخشی از این سرنوشتی است که در انتظار مهاجرین غیر قانونی است دزفولی عنوان کرد : طبق امار ، ما بیش از هفت میلیون ایرانی خارج از کشور داریم که در حدود یک سوم از این تعداد مهاجران غیر قانونی هستند که از مرز ترکیه و یا مرز کردستان عراق به اروپا رفته‌اند , پرداختن به مهاجرت غیرقانونی و اسیب شناسی و درمان ان به نظر من نیاز به تولید مستندهای جدی و مفصلی دارد که به این چالش به صورت عمیق و درست بپردازد .

این تهیه کننده مطرح کرد : در ایران تصور روشنی در این باره وجود ندارد و به همین دلیل شاهد اتفاقات تلخی برای مهاجران ایرانی غیرقانونی در اروپا هستیم , کشته شدن در مسیر مهاجرت ، اوارگی ، دزدیده شدن ، به تاراج رفتن سرمایه انها و در نهایت حتی رسیدن به اروپا اما مواجه شدن با واقعیت‌های زندگی به عنوان یک خارجی بخشی از این سرنوشتی است که در انتظار مهاجرین غیر قانونی است , وی در پایان درباره تولید این اثر بیان کرد : پیش تولید این مستند در سال 1398 شروع شد ، در سال 1399 تولید و پس تولید ان به پایان رسید که کار فشرده و سنگینی نیز بوده است .

امیدوارم این اثر در اولین حضور جشنواره ای خود در جشنواره جهانی فیلم فجر بتواند دیده شود ، بدرخشد ، حرفش نیز شنیده شود , در ادامه بتواند در جشنواره‌های بین‌المللی دیگر هم حضور یابد و جریان ساز هم بشود , به امید خدا در برنامه‌های سال جاری و سال اینده ما تولید قسمت دوم این مستند هم وجود دارد که قسمت بعدی ان پرداختن به سرنوشت این ادم‌ها و شنیدن قصه انها بعد از رسیدن به هر یک از کشورهای اروپایی است .

پنجشنبه 6 خرداد 1400 - 10:17:00 9 بازدید اریا بانو لینک کوتاه : https://www,banounews,ir/fa/news/595451/ نظرات شما ارسال دیدگاه خطا : درج دیدگاه در کادر مربوطه الزامی میباشد ! خطا : درج کد امنیتی الزامی میباشد ! مخاطبان عزیز به اطلاع می‌رساند : از این پس با‌های لایت کردن هر واژه ای در متن خبر می‌توانید از امکان جستجوی ان عبارت یا واژه در ویکی پدیا و نیز ارشیو این پایگاه بهره مند شوید .

این امکان برای اولین بار در پایگاه‌های خبری - تحلیلی گروه رسانه ای اریا برای مخاطبان عزیز ارائه می‌شود , امیدواریم این تحول نو در جهت دانش افزایی خوانندگان مفید باشد , سایر مطالب رییس صداوسیما : متعهدانه و بی طرفانه در خدمت کاندیداها هستیم انجلینا جولی و قهرمان‌سازی تکراری فیلم‌های هالیودی چهره‌ها / تبریک علی کریمی برای تولد پسرش هیرسا منتخبی از حرف‌های « بهرام افشاری » در تئاتر جوجه تیغی به بهانه تولدش اوج چاپلوسی مدیری در سریال پاورچین ! کادوی جناب خان به پیمان رجبی و همسرش چطور « مهین » قاتل زنجیره ای شد ؟ امازون مالک مترو گلدوین مایر شد / سرنوشت جیمز باند تغییر نمی‌کند « تورج نصر » و حس خوب نوستالژیک در سالمندی نسخه جناب خان برای پیمان رجبی میکسی جالب از شادی‌های دهه شصتی در فیلم و سریال‌های ایرانی امید زندگانی : سال 98 کاملا بیکار و اکنون کم کارم خط تولید اسپلیت میتسوبیشی گسترش یافت تغییرات اقلیمی منجر به افزایش نرخ مرده‌زایی می‌شود جدید‌ترین عکس‌ها از ماه گرفتگی اخیر ماه گرفتگی 5 خرداد از رصدخانه گریفیث لس انجلس پولدارترین بازیگران تاریخ سینما را بشناسید پایش سلامت قهرمانان المپیکی به دقت در حال انجام است گفت وگو با رییس دپارتمان بازی جوانمردانه درباره خشونت هفته‌های اخیر در فوتبال ایران گام نخست محکم برداشته شود اندو : مثل جام جهانی 2014 بازهم صعود می‌کنیم رای فدراسیون به نفع سایپا عادلانه بود ؟ نتایج در زمین رقم بخورد پرسپولیس قهرمان می‌شود نقطه قوت تیم ملی خط حمله است شبیه‌سازی فینال لیگ اروپا با لگو رکوردشکنی کاوانی با شیاطین سرخ درخواست بحرین برای تست کرونا پیش و پس از ورود به منامه تمدید قرارداد سرمربی تیم طارمی با دستمزد 3 میلیون یورویی نفرین جان‌تری / طلسمی که پابرجا ماند ! خشم راشفورد / خیر سرش معلم ریاضی هم هست ! گریه یک ستاره / قهرمانی بماند برای فصل بعد افضلی فرد : رد صلاحیت اینچه درگاهی ، توهین به جامعه ژیمناستیک بود تنیسور مطرح ژاپنی پردرامدترین ورزشکار زن جهان شد نوزایی : احیاء چوگان با کمک بخش خصوصی و دولتی امکان‌پذیر است دغدغه جدی برای تیم ملی / زبان انگلیسی دردسرساز نشود ! پایان فصل برای شیخ و میلیچ ؟ سیدجلال با قرارداد 2/2 میلیاردی می‌ماند یک رویای دور از دسترس در فکر بارسلونا الگری جانشین زیدان می‌شود « اریک کارل » نویسنده محبوب کتاب‌های کودک از دنیا رفت 7 مصیبت نویسندگی از نگاه رابرت دنیرو روش‌های درمانی برای افتاب سوختگی عکس اریا عظیمی نژاد و پسرش در پردیس چارسو برای اکران فیلم « سیارک » حضور رییسی نامزد ریاست جمهوری در بازار بزرگ تهران واکسیناسیون بازیکنان تیم ملی و مربیان قبل از بازی‌های انتخابی جام جهانی سی و هشتمین جشنواره جهانی فیلم فجر 1400 در پردیس سینمایی چارسو تیپ جدید صبا راد در هتل مجلل دبی استوری جنجالی تبریک پولاد کیمیایی به ابراهیم رییسی اقدامات توسعه ای اپراتور تلفن همراه کیش با هدف تحقق کیش شهر هوشمند کیش به عنوان پیشرو توسعه هوشمند در کشور از پهپادهای پستی جدید رونمایی کرد.