5 خبر ویژه امروز سه شنبه 1400/8/18

۱۴۰۰/۰۸/۱۹ ۱۶:۳۲:۰۰


نشریه امریکایی : موضع بایدن درباره برجام مردود است اگر در مذاکرات وین توافقی حاصل نشود ، به احتمال زیاد مقصر ان امریکاست , نشریه امریکایی « ویک » در تحلیلی بن بست پدیده امده برای اجرای برجام می‌نویسد : اگر ایران به میز مذاکره بازنگردد و توافق حاصل نشود ، به حتمال زیاد ، مقصر ان امریکاست , برای احیای توافق برنامه جامع اقدام مشترک 2015 که براساس ان ، تهران توسعه فناوری‌های خود را در حوزه هسته ای در ازای لغو تحریم‌های اقتصادی محدود کرده بود ، باز هم قصد دارد به فرایند مذاکرات بازگردد .

این خبر غافلگیرکننده ای است ؛ چرا که با رسیدن ابراهیم رییسی به ریاست جمهوری در ماه ژوئن ، تقریبا امیدها به احیای توافق به شدت کاهش یافته بود ، اما امروز به روشنی می‌بینیم که ظاهرا امید به اینده وجود دارد , اکنون نوبت رییس جمهور امریکا ، جوبایدن است که با حسن نیت برای احیای توافق تلاش کند , حال سوال این است که رییس جمهور امریکا از فرصتی که در اختیارش قرار گرفته ، به درستی استفاده خواهد کرد یا خیر ؟ سخن گفتن در این باره دشوار است .

بایدن در کمپین انتخاباتی‌اش ، به تعامل تازه با ایران متعهد شد ؛ با این همه ، او پس از پیروزی در کارزار ، از رویکرد گیج کننده ای پیروی می‌کند , در ماه فوریه ، دولت بایدن این طرح پیشنهادی را که براساس ان ، ایالات متحده و ایران به طور همزمان دوباره وارد توافق شوند ، رد و اعلام کرد تا زمانی که ایران پایبندی خود را به تعهداتش در باب فعالیت‌های هسته ای ثابت نکند ، امریکا تحریم‌های تحمیلی علیه این بازیگر را کاهش نخواهد داد , به بیان بهتر ، کاخ سفید به ایران اعلام کرد که باید گام نخست را بردارد ( با لحاظ کردن این حقیقت که وقتی توافق اولیه میان ایران و 6 کشور جهان ، بدون ارائه هیچ دلیل موجهی از سوی امریکا در زمان ریاست جمهوری دونالد ترامپ ، در می‌2018 از هم پاشید ارائه چنین پیشنهادی به تهران ، اقدامی جسورانه و بهتر است بگوییم ، گستاخانه است ) ایران به جای پذیرش این شروط نامعقول و نابرابر ، ترجیح داد به غنی‌سازی خود ادامه دهد .

فعالیت تهران یک سال پس از خروج ترامپ از توافق ، از سر گرفته شد , همین مسئله موجب شده تا ایالات متحده همراه با اسراییل ، به شکل فزاینده ای زمزمه‌های خصمانه خود را در قبال ایران افزایش دهند , اوایل ماه جاری ، انتونی بلینکن ، وزیر امور خارجه امریکا و یاییر لاپید ، همتای اسراییلی‌اش ، در خصوص امکان تکیه به « پلن بی » در صورت عدم احیای توافق هسته ای رایزنی کردند .

اما تهدیدها موجب عقب‌نشینی تهران نشده است , تهران خواهان گفت وگو و مذاکره است , اما تا امروز نشان داده که حاضر نیست اندکی از مواضع و خط قرمزی که برای خود ترسیم کرده است ، عقب بنشیند .

برجام احتمالا بزرگ‌ترین موفقیت امریکا و متحدانش در زمینه فعالیت هسته ای ایران محسوب می‌شودد در شرایط کنونی ، به رغم اینکه امریکا بدعهدی کرد و بدون دلیل موجه به این توافق پایان داد ، امادگی ایران برای بازگشت به میز مذاکرات به روشنی نشان می‌دهد که ایران خواهان احیای توافق هسته ای است ؛ تهران به دنبال برداشته شدن تحریم هاست ، خوهان صلح است و صلح را به جنگ و گزینه نظامی ترجیح می‌دهد , بایدن می‌گوید ، او نیز همین را می‌خوهد ، از همین رو باید گفت ، زمان ان فرارسیده که رییس جمهور امریکا نیز از شانسی که دارد برای اثبات ادعایش استفاده کند , به همین دلیل لازم است ، ایالات متحده برای نشان دادن حسن نیت خود ، نخستین گام را بردارد و به این طریق ، زمینه را برای برگرداندن اعتماد نسبی ایران به خود هموار کند ؛ در غیر این صورت بازی « اول تو » ادامه خواهد یافت و در این بابت نمی‌توان تهران را مقصر دانست .

ایران بازیگری است که به واسطه بدعهدی امریکا و خورجش از توافق اولیه موسوم به برجام اسیب دیده است و از همین رو طبیعتا نمی‌تواند گام نخست را در راستای اعتمادسازی بردارد , خواست تهران برای بازگشت به برجام و رایزنی در این باره ، شانس دوباره ای است که دولت بایدن به دست اورده و باید نهایت استفاده را از ان بکند , اگر دولت کنونی امریکا این فرصت را از دست بدهد ، امکان خروج از بن بست موجود در باب توافق هسته ای با ایران و احیای توافق برجام شاید غیرممکن شود .

از همین رو گزینه معقول این است که واشنگتن برای اعتمادسازی ، گام نخست را بردارد و این فرصت را فراهم کند تا بستر برای اغاز رایزنی‌های هسته ای هموار شود , ازاد کردن پول‌های بلوکه شده ایران و ایجاد فضایی برای گسترش فعالیت‌های تجاری تهران ، گام نخست برای اعتمادسازی است , بایدن باید این حقیقت را بداند که تنها راه خروج از بحران حاکم ، به دست اوردن اعتماد ایران است .

گزینه‌های دیگر و « پلن بی » نتیجه نخواهد داد ، چرا که تهران در دوران ریاست جمهوری ترامپ به روشنی نشان داد که ادبیات زور و سیاست فشار ، نتیجه ای معکوس می‌دهد ؛ پس تنها راه باقی مانده ، سازش است که امریکا باید برای ان پیش قدم شود , بی بی سی : امریکا حاضر نیست حتی به برجام برگردد شبکه دولتی انگلیس با وجود تلاش برای القای تعلل ایران در بازگشت به برجام تصریح کرد : دولت امریکا حتی حاضر نیست به همان برجام برگردد و تحریم‌ها را لغو کند , وب سایت بی بی سی فارسی نوشت : حاکمیت انتقادات شدیدی به برجام داشته است ؛ و حال انکه تازه ، بازگشت به برجام به شکل اولیه ان بهترین سناریویی است که ایران می‌تواند انتظار ان را داشته باشد (!) منابع متعددی هم در ایران و هم در غرب گزارش کرده‌اند که دونالد ترامپ ، پس از خروج از برجام بیش از 1500 تحریم جدید برقرار نمود .

دولت جو بایدن پذیرفته و بارها اعلام نموده که حاضر است تحریم هایی را که ناقض برجام است ، بردارد , اخرین اطلاعاتی که در این خصوص در دست است سخنان محمود واعظی رییس دفتر روحانی است که در واپسین روزهای دولت دوازدهم گفت که امریکا حاضر شده 1040 تحریم جدید دوران ترامپ را بردارد , معنای این حرف ان است که تا پایان دور ششم مذاکرات ، موضع امریکا این بوده که بیش از 400 تحریم دوران ترامپ به جای خود باقی خواهد ماند .

این جریان مذهبی و دولت اقای رییسی که تبلیغات سنگینی برای برجسته کردن طبیعت انقلابی ان شده و می‌شود ، نمی‌توانند توجیه و توضیح قانع کننده ای برای پایگاه اجتماعی خود که حامی نظامند داشته باشند و زیر بار توافقی بروند که به مراتب بدتر از برجام است , تیم جدید مذاکرات هسته ای با این هدف پا به میدان مذاکرات می‌گذارد که نه تنها همه تحریم‌ها ( که به نظر می‌رسد منظور تحریم‌های دوره ترامپ باشد ) حذف شود ، بلکه تضمینی برای عدم خروج کشورهای غربی از برجام داده شود و بالاخره اینکه حکومت ایران پیش از بازگشت به تعهداتش بتواند رفع تحریم‌ها را راستی ازمایی کند , اما امریکا و اروپا چنین تضمینی نمی‌دهند .

بانک‌ها و شرکت‌های اروپایی که برای دور زدن تحریم‌های امریکا مجبور به پرداخت جریمه‌های صدها میلیون دلاری شده‌اند می‌دانند که دولت هایشان نمی‌توانند انها را در برابر مجازات‌های محافظت کنند و لذا با وجود تحریم‌های امریکا ، حاضر به کار کردن با ایران نخواهند بود , از این رو تضمین دولت‌های اروپایی هم در این زمینه ، که در صورت خروج امریکا از برجام ، روابط اقتصادی و تجاری خود را با ایران قطع نخواهند کرد چیزی جز یک تضمین غیرعملی و بر روی کاغذ نخواهد بود , همچنین هم جو بایدن هم مسئولین رده بالای امریکا بارها گفته‌اند که هدف انها از احیای برجام ، باز کردن باب مذاکره برای رسیدن به یک توافق « طولانی تر و قوی تر » هسته ای و نیز توافق بر سر مسئله موشکی ایران و فعالیت‌های « بی ثبات کننده » منطقه ای حکومت ایران است .

که مورد پذیرش ایران نیست , کاهش تورم تولید مسکن امید به افزایش ساخت و سازها شاخص مدیران خرید ساختمان ( شامخ ) از پیش بینی کاهش « تورم تولید مسکن » و امید به افزایش ساخت و ساز حکایت می‌کند , به گزارش روزنامه دنیای اقتصاد ، با رسیدن وضعیت نماگر قیمت تمام شده ساخت مسکن به پایین‌ترین سطح خود در سال جاری ، علامت برگشت به عقب تورم اولیه مسکن رصد شد .

تازه‌ترین گزارش منتشرشده از سوی اتاق تعاون ایران که هر ماه با عنوان طرح شاخص مدیران خرید ساختمان موسوم به « شامخ » اقدام به نظرسنجی و انتشار دیدگاه سازنده‌ها درباره تحولات یک ماه گذشته و انتظارات انها برای یک ماه بعد بازار مسکن و ساخت وساز می‌کند ، نشان می‌دهد بعد از اینکه مرکز امار ایران از کاهش سرعت رشد قیمت مصالح ساختمانی خبر داد ، سازنده‌ها نیز معتقدند در مهرماه اوضاع کلی بازار ساخت وساز کمی بهتر از شهریور شد , عدد مربوط به شاخص « قیمت تمام شده مسکن » در گزارش شامخ در مهر 1400 پایین‌ترین سطح از ابتدای سال جاری را نشان می‌دهد , به این معنا که تورم تولید مسکن در مهرماه ، نسبت به تورم‌های بالای نیمه اول سال کمتر شده است .

ازانجاکه قیمت تمام شده ساخت مسکن بر قیمت فروش واحدها در بازار معاملات املاک اثرگذار است ، تحت تاثیر روندی که از سوی سازنده‌ها درخصوص اوضاع بازار در مهرماه گزارش شد ، علائم بازگشت به عقب تورم اولیه مسکن ( تورم هزینه ساخت ) مشاهده می‌شود , بررسی‌های « دنیای اقتصاد » با استناد به داده‌های منتشرشده در گزارش شامخ ، نشان می‌دهد عمده مولفه هایی که وضعیت بازار ساخت و ساز از نگاه سازنده‌ها با توجه به انها سنجش شده ، در مهرماه در وضعیت بهتری نسبت به ماه قبل قرار گرفته است , عدد شامخ کل در این ماه به 92/ 56 رسید که این میزان در مقایسه با ماه قبل که عدد شامخ برابر با 47/73 بود ، افزایش قابل توجهی را نشان می‌دهد .

هرچند عدد فعلی شامخ که ترسیم کننده فضای کلی بازار ساخت وساز از دیدگاه سازنده هاست همچنان فاصله زیادی از مرز بدبینی و خوش بینی سازنده‌ها نسبت به شرایط کاری خود ندارد ، اما از دیدگاه سازنده‌ها در این ماه شرایط نسبت به شرایط بحرانی شهریور ماه بهتر شده است , بررسی این گزارش نشان می‌دهد ، وضعیت کلی فضای بازار ساخت وساز از دیدگاه سازنده‌ها در مهرماه نسبت به ماه قبل از حالت بدبینی خارج شده است , از سوی دیگر شرایط قیمتی مصالح و نهاده‌های ساختمانی نیز در این ماه بهتر از شرایط شهریور ماه است .

این دو مولفه نشان می‌دهد تورم اولیه مسکن یعنی تورم هزینه ساخت در این ماه نسبت به ماه قبل به عقب بازگشته است که خود می‌تواند نشانه ای امیدوارکننده برای بازگشت گروهی از سازنده‌ها به بازار و همچنین فراهم شدن مقدمات ثبات و کاهش قیمت مسکن در ماه‌های بعد به شرط استمرار روند بهبود شرایط در بازار ساخت وساز باشد , پیش از این مرکز امار ایران نیز به تازگی در گزارشی اعلام کرد : سرعت رشد قیمت مصالح ونهاده‌های ساختمان‌های مسکونی در شهر تهران در تابستان امسال در مقایسه با سرعت رشد قیمت مصالح در بهار ، کاهش یافته است , تورم نقطه به نقطه شاخص قیمت مصالح ساختمانی که در فصل بهار از نقطه جوش 100 درصدی عبور کرده بود ، در تابستان به عقب برگشت و بیش از 35 واحد درصد کم شد .

حال نتایج نظرسنجی از فعالان ساختمانی نیز نشان می‌دهد از دیدگاه انها وضعیت تورم مصالح ساختمانی و همچنین قیمت تمام شده مسکن در مهرماه بهتر از شهریورماه بوده است , همین موضوع یعنی کاهش سرعت رشد قیمت مصالح می‌تواند گروهی از انها را برای ادامه فعالیت‌های خود در بازار امیدوار کند و گروهی دیگر را که از بازار خارج شده‌اند به عرصه ساخت وساز بازگرداند , صادرات غیر نفتی رکورد 27 ماهه را شکست صادرات غیرنفتی کشور مهر ماه امسال ، 8 درصد بیشتر از مهر سال گذشته بود و رکورد 27 ماه گذشته را شکست .

امارهای گمرک ایران از شکسته شدن رکورد 27 ماهه صادرات غیر نفتی حکایت دارد , اتفاقی که با مثبت کردن تراز تجاری کشور ، نوید مثبتی برای کل اقتصاد محسوب می‌شود , به گزارش همشهری براساس امارهای ارائه شده از سوی سخنگوی گمرک ایران ، در مهر امسال 19 میلیون و 554 هزار تن کالا به ارزش 9 میلیارد و 886 میلیون دلار بین ایران و کشورهای جهان مبادله شد .

در این میان 15 میلیون و 187 هزار تن کالا به ارزش 5 میلیارد و 268 میلیون دلار به صادرات اختصاص داشته است , بررسی‌ها حاکی از این است که این میزان صادرات 8 درصد بیشتر از مهر ماه سال گذشته است و از رکورد ارزش صادرات در 27 ماه گذشته عبور کرده است , در هفتمین ماه از سال 1400 مجموع ارزش صادرات و واردات ایران 19 میلیون و 554 هزار تن به ارزش 9 میلیارد و 886 میلیون دلار بوده که از این مقدار 15 میلیون و 187 هزار تن به ارزش 5 میلیارد و 268 میلیون دلار به صادرات اختصاص داشته است .

ارزش صادرات در این ماه نسبت به ماه قبل 5 درصد و نسبت به مهرماه سال قبل 8 درصد افزایش پیدا کرده و بالاترین رقم در 27 ماه اخیر محسوب می‌شود , بررسی کارنامه تجارت خارجی ایران در مهر 1400 حاکی از این است که عراق با خرید 5 میلیون و 852 هزار تن کالا به ارزش یک میلیارد و 643 میلیون دلار در رتبه نخست مقاصد صادراتی ایران قرار دارد و بعد از ان چین با 2 میلیون و 56 هزار تن کالا به ارزش یک میلیارد و 120 میلیون دلار در رتبه دوم قرار گرفته است , همچنین ترکیه که در شهریورماه رتبه نخست مقاصد صادراتی کالاهای ایرانی را به خود اختصاص داده بود ، در مهرماه با خرید 3 میلیون و 782 هزار تن کالا از ایران به ارزش یک میلیارد و 88 میلیون دلار در رتبه سوم مقاصد صادراتی قرار دارد .

رتبه چهارم نیز به امارات متحده عربی اختصاص پیدا کرده که 788 هزار تن کالا به ارزش 347 میلیون دلار از ایران خریداری کرده و در نهایت افغانستان باوجود افت شدید واردات از ایران ، با خرید 274 هزار تن کالا به ارزش 127 میلیون دلار به عنوان پنجمین مقصد صادرات کالای ایرانی ثبت شده است , فعالان رسانه ای که با پراید به دولت روحانی امدند و با سانتافه رفتند یک روزنامه زنجیره ای می‌گوید : فعالان توییتری ، نامزد اصلاح‌طلبان را در انتخابات دچار توهم خلاف واقع کردند , افتاب یزد در سرمقاله خود نوشت : در کوران تبلیغات انتخابات ریاست جمهوری سال 1400، ستاد انتخاباتی عبدالناصر همتی کاندیدای بخشی از اصلاح‌طلبان در این انتخابات پرشده بود از فعالان توییتری .

هر فردی که می‌توانست توییت بزند و توییت هایش پربازدید و پرلایک بود می‌توانست در بخشی از ستاد رییس سابق بانک مرکزی باشد , جالب ان بود که اصلا هم مهم نبود که این افراد در فضای رسانه ای کشور خوشنام یا بدنام هستند فقط نکته لازم همان پربازدید بودن توییت‌ها بود , اگر بخواهم ریزتر بگویم باید عرض کنم که مثلا در ستاد همتی افرادی حضور داشتند که متهم به فسادهای مالی بودند و در زمان دولت روحانی از طریق برخی ارتباط‌های مشکوک و مسئله دار با بعضی وزارتخانه‌ها توانسته بودند به نان و نوایی برسند .

به قول معروف اینها خبرنگاران ساده ای بودند که با پراید وارد وزارتخانه‌های دولت روحانی شدند و با سانتافه بیرون رفتند , حتی برخی افراد در ستادهای همتی حضور داشتند که علی رغم اینکه به اصطلاح شاخ توییتر بودند ولی در مورد انان شائبه‌های جدی اخلاقی مطرح بود که ان هم داستان جالبی دارد , خلاصه انکه همتی ان قدر به این جماعت توییتری وابسته شده بود که حتی حاضر نبود یک ملاقات با صاحبان ، مسئولان و سردبیران رسانه‌های سنتی از جمله روزنامه‌ها داشته باشد و ان جلسه مهمی هم که بنا بود قبل از برگزاری انتخابات برگزار شود نافرجام بود .

.