فرمول کشف نرخ واقعی ارز در اقتصاد کشور

۱۴۰۰/۰۹/۰۴ ۰۳:۱۱:۰۲


نرخ ارز از مهم‌ترین متغیر‌های اقتصاد به شمار می‌رود و تغییرات ان به طور گسترده بر سایر متغیر‌های کلان اقتصادی اثرگذار است , نرخ ارز از مهم‌ترین متغیر‌های اقتصاد به شمار می‌رود و تغییرات ان به طور گسترده بر سایر متغیر‌های کلان اقتصادی اثرگذار است , اشفتگی و نوسان در عملکرد این شاخص ، مبین عدم تعادل در تراز پرداخت‌ها محسوب می‌شود .

از این رو ، تحلیل نرخ واقعی ارز و اثر نوسانات ان به منظور تدوین سیاست هایی برای تعدیل این شاخص از اهمیت ویژه ای برخوردار است , سیاست ارزی مهم‌ترین اولویت در کوتاه مدت است حسین صمصامی سرپرست اسبق وزارت اقتصاد ، با اشاره به اولویت‌های ساماندهی بازار ارزی کشور اظهار کرد : یکی از مهم‌ترین ها اولویت‌های اصلی اقتصاد در شرایط فعلی که بتواند در کوتاه مدت ریل اقتصاد را تغییر دهد ؛ سیاست‌گذاری ارزی است , اگر به پیشینه ارز در سال‌های گذشته نگاه کنیم ، افزایش نرخ از سال 1390 اغاز می‌شود یعنی سالی که ما تحریم شدیم .

در بازار نرخ ارز افزایش پیدا کرد و دولت دهم نتوانست سیاستگذاری مناسبی را در زمینه ارز انجام دهد و نرخ ارز تا 4 هزار تومان افزایش پیدا کرد , این استاد دانشگاه بیان کرد : در سال 92 نیز دولت یازدهم تقریبا همان سیاست‌های ارزی دولت قبل را اتخاذ کرد , منتهی با این تفکر که برجام به نتیجه برسد و گشایشی حاصل شود یک ارامش نسبی در اقتصاد ایجاد شد تا اینکه برجام اتفاق افتاد ، اما از ان ثمره قابل توجهی بدست نیامد .

اواخر سال 96 بحث خروج امریکا از برجام مطرح شد و سال 97 امریکا از برجام خارج شد , او افزود : اواخر سال 96 قیمت ارز شروع به افزایش کرد و به 5 هزار تومان رسید , دولت در تاریخ 20 فروردین 97 اطلاعیه شماره یک یعنی یکسان‌سازی نرخ ارز را منتشر کرد که براساس ان سیاستگذاری ارزی مشخص شد .

در این اطلاعیه بازار ازاد ارز ، قاچاق اعلام شد و عرضه و تقاضا کنندگان ارز باید از بازار نیمایی ارز خود را با نرخ 4200 تامین می‌کردند , صمصامی تصریح کرد : این سیاست بهترین سیاستی بود که اگر درست اجرا می‌شد می‌توانست بسیاری از تبعات منفی تغییرات نرخ ارز را خنثی کند , دو ماه نگذشته بود که دولت در سیاست خود تبصره ای وارد کرد و به نوعی ان را تضعیف کرد .

بازار ثانویه را مطرح کرد که صادرکنندگان می‌توانند با نرخ 4200 بفروشند و ما به تفاوت ان را در بازار ازاد از طریق بازار ثانویه گواهی‌های خود را به فروش برسانند , بانک مرکزی از بازار تبعیت کرد و مبنای قیمت‌گذاری را بازار گذاشت , منافع ذینفعان مانع از اثرگذاری ارز 4200 تومانی شد او ادامه داد : سپس به سراغ یکسان‌سازی نرخ ارز رفت با این هدف که ارز 4200 را حذف و ارز نیمایی و سنایی را با نرخ بازار ازاد تطبیق دهد .

اکنون نیز نرخ ازاد با نیمایی یکسان است , اکنون نیز بر روی 5 قلم کالا فقط ارز 4200 تومانی داریم , در واقع اطلاعیه شماره یک بانک مرکزی اجرا نشد .

زیرا منافع اجازه نداد ، به این علت که صادرکننده می‌خواست ارز خود را با قیمت بالاتر بفروشد و از طرف دیگر دولت می‌خواست کنترل کند و نرخ ارز را مناسب تعیین کند که به عقیده من در همان سال نرخ 4200 تومان نرخ مناسبی بود , این کارشناس اقتصادی تاکید کرد : مدل‌ها و محاسبات علمی نشان می‌دهد که این نرخ 4200 که به صورت تصادفی از سوی دولت انجام شده بود ، با مبنای علمی ما یکسان شده است و بنده نیز نرخ مناسب را 4300 محاسبه کرده بودم , سپس گفتند از انجایی که 4200 به همه داده شده ، رانت ایجاد شده و اشتباه است .

در کنار ان ایجاد یک بازار ازاد باعث ایجاد رانت می‌شود ؛ بنابراین نرخ 4200 حذف شد و در پی ان بسیاری از کالا‌های اساسی که از این نرخ استفاده می‌کردند ، ارز ان‌ها حذف و قیمت کالا‌ها بالا رفت , او افزود : با افزایش قیمت‌ها نقدینگی نیز متناسب با ان باید افزایش پیدا کند و سطح قیمت‌های موجود را حمایت کند , این اتفاق افتاد ؛ نقدینگی افزایش پیدا کرد و به دلیل افزایش نرخ ارز ، تورم مجددا افزایش یافت .

تنها راه نجات اقتصاد در سال 97 همان یکسان‌سازی ارز بود صمصامی تصریح کرد : بنابراین تنها راه نجات اقتصاد ایران در زمینه ارز همان اطلاعیه شماره یک بانک مرکزی بود ، اما اجرا نشد , زیرا صادرکنندگان و صاحبان منافع نمی‌گذارند که اجرایی شود , دولت نیز خودش در این جریان ذینفع است .

نتیجه این شد که از بازار ازاد تبعیت کردیم و 30 میلیارد دلار ارز در بازار ازاد تزریق کردیم , این ارز‌ها تبدیل به قاچاق و بخشی از ان به مواد اولیه و کالا‌های اساسی و بخشی از ان نیز به فرار سرمایه تبدیل شد , او افزود : پس زمانی که نرخ ارز افزایش پیدا کرد ، این افزایش از جیب مردم کسر می‌شود و پراید 20 میلیونی ، 100 میلیون تومان می‌شود که از جیب قشر متوسط و فقیر تامین می‌شود که این تورم به نفع اغنیا خواهد بود ؛ بنابراین یکی از دلایل اصلی تورم همین سیاست‌های غلط ارزی است .

از فروردین 97 تا انتهای 99 حدود 54 میلیارد دلار ارز 4200 تومانی تخصیص داده شده است , از این مقدار ، 49 میلیارد و 501 میلیون دلار در اختیار 15 فرد حقیقی و حقوقی قرار گرفته است , این استاد دانشگاه افزود : مبنای تفکر حذف ارز 4200 تومانی ، لیبرالیستی است .

اما اقتصاد ازاد و لیبرالیستی را خوب متوجه نشده‌ایم , اگر اقتصاددان‌های لیبرالیست که ان را خوب فهمیده‌اند ، وارد اقتصاد ایران شوند هیچ کدام از سیاستگذاری‌ها با عنوان دستوری بودن و ازاد بودن را نمی‌پذیرند , صمصامی با اشاره به نرخ واقعی ارز در اقتصاد ایران بیان کرد : نرخ بازار ازاد ، نرخ بازار غیر قانونی و قاچاق است .

در شرایط موجود در معاملات بازار ازاد ، قاچاق ، فرار سرمایه ، سفته بازی و دلالی رواج دارد , قطعا این بازار در شرایط موجود که در جنگ اقتصادی قرار داریم ، بازار مناسبی برای اقتصاد ما نیست , دولت باید با تدبیر و درایت نرخ مناسب را تعیین کند و منابع ارزی در دسترس را با نرخ مناسب تخصیص دهد .

او افزود : لازم است که دولت نرخ مناسبی را محاسبه کند و براساس ان نرخ ، سیاستگذاری کرده و تمامی کالا‌ها نیز براساس همان نرخ قیمت‌گذاری شوند , نرخی که ما محاسبه کرده‌ایم ، حدود 10 هزار تومان است , بازار ارزی برای کشف نرخ ارز مناسب در اقتصاد ایران وجود ندارد ارسلان ظاهری کارشناس اقتصادی ، با اشاره به وضعیت نرخ ارز در کشور اظهار کرد : در مورد مساله نرخ ارز کسی باید اظهار نظر کند که صلاحیت کارشناسی داشته باشد و نمی‌توان حرف هر کسی را مرجع قرار داد .

اساتیدی مانند اقای صمصامی یک مدل مناسب نرخ ارز برای اقتصاد ایران دارند , او بیان کرد : ما معتقدیم در اقتصاد ایران ، بازار ارزی که بتواند یک نرخ مناسب را کشف کند ، وجود ندارد ؛ بازار رقابتی عمیق و منسجم که عوامل طرف عرضه و تقاضا قیمت‌پذیر باشند و نه قیمت گذار , همچنین در طرف عرضه و تقاضا کشش پذیری نسبت به نرخ ارز تقریبا پایین است .

یعنی در یک اقتصاد سالم که میان عوامل صادراتی رقابت وجود دارد ، زمانی که نرخ ارز بالا رود ، صادر کننده تشویق می‌شود که حجم صادرات را افزایش دهد , او افزود : در سال‌های گذشته نرخ ارز به شدت افزایش پیدا کرده ، اما در حجم صادرات غیر نفتی ما تغییری ایجاد نشده است ؛ بنابراین در طرف عرضه نرخ ارز ، کشش پذیری پایینی داریم , ( در اصطلاح اقتصادی بیان می‌شود که شرط مارشال لرنر در اقتصاد ایران برقرار نیست ).

این کارشناس اقتصادی تصریح کرد : در طرف تقاضا نیز به همین صورت است , یعنی بیش از 80 درصد واردات رسمی کشور ، مواد اولیه و کالا‌های واسطه ای است که کشش پذیری پایینی دارند , یعنی با افزایش نرخ ارز ، تولید کننده داخلی مجبور است این اقلام را وارد نکند و تولید متوقف می‌شود .

در داخل کشور نیز امکان تهیه کردن ان‌ها در کوتاه مدت فراهم نیست , ظاهری اظهار کرد : بنابراین به یک دوران گذار برای سیاست‌گذاری ارزی نیاز است , در این دوران گذار باید به طور همزمان در طرف عرضه و تقاضا سیاست هایی را اعمال کنیم و نمی‌توان نرخ را به بازاری بسپاریم که یک بازار مختل شده است .

محاسبات کارشناسی نشان می‌دهد که نرخ ارز در اقتصاد ایران بین 8 تا 10 هزار تومان است و بازار فعلی نرخ 25 تا 30 هزار تومان را نشان می‌دهد و این نرخ مختل شده و نمی‌تواند اقتصاد را حرکت دهد , الزام به بازگشت ارز حاصل از صادرات ، اولین گام در راستای رسیدن به نرخ واقعی ارز است او تاکید کرد : رسیدن به چنین نرخی الزاماتی دارد , اولین الزام ان نیز تلاش برای بازگرداندن ارز‌های حاصل از صادرات غیر نفتی است .

مساله پیمان سپاری ارزی به خصوص در حال حاضر برای این دولت بسیار مهم است , دومین الزام ان ، حکمرانی ریال است , یعنی لازم است که در مبدا و مقصد تراکنش‌های بانکی توسط نظام تصمیم‌سازی رصد شود .

در نتیجه بخشی از تقاضای سفته بازانه و تقاضای خروج ارز از این طریق مهار شود , ظاهری ادامه داد : مساله بعدی مهار بانک‌ها به ویژه بانک‌های خصوصی در دامن زدن به افزایش نرخ ارز است , طبق امار ترازنامه بانک‌ها ، فقط 5 بانک از محل تسعیر ارز بیش از 60 هزار میلیارد سود شناسایی کردند .

حتی یک بانک به میزان دو برابر سود عملیاتی خود از محل افزایش نرخ ارز سود شناسایی کرده است ؛ بنابراین اینکه بانک‌های خصوصی ذینفعان افزایش نرخ ارز باشند و از طرف دیگر از سفره طبقات محروم جامعه به ازای افزایش نرخ ارز برداشته شود ، باید تغییر کند , این کارشناس اقتصادی تصریح کرد : با توجه به تاکید مقام معظم رهبری به رییس جمهور در مراسم تنفیذ در خصوص تقویت ارزش پول ملی ، انتظار داشتیم که اقای رییسی در 100 روز اول استراتژی مشخصی برای تقویت پول ملی و مهار ارز بازار ازاد ارائه می‌کرد , همچنان نیز منتظر هستیم که تیم اقتصادی ایشان به این سمت حرکت کنند .

نرخ ارز ؛ خروجی متغیر‌های اقتصادی است موسی شهبازی معاون مطالعات اقتصادی مرکز پژوهش‌های مجلس ، در خصوص نرخ واقعی ارز در اقتصاد ایران اظهار کرد : نرخ ارز نیز مانند بسیاری از متغیر‌های اقتصادی تابع یکسری از عوامل است و به این شکل نیست که به صورت دستوری و ضابطه ای تعیین شود , البته ، دولت‌ها می‌توانند از طریق اثرگذاری بر متغیر هایی در شکل‌گیری یک نرخ ارز اثرگذار باشند ، نه اینکه دستوری اعلام کند نرخ ارز باید این میزان باشد , او بیان کرد : به نظر می‌رسد که نرخ ارز ، خروجی متغیر‌ها و سیاست‌های اقتصادی ماست و نه ورودی سیاست‌ها .

یعنی اقتصاد به چه شکل مدیریت می‌شود ، تورم چقدر است ، تراز تجاری به چه شکل است ، درامد‌های ارزی از کجا می‌اید و درامد‌های ارزی چگونه مصرف می‌شود ؛ همه این عوامل بر میزان نرخ ارز اثر می‌گذارد , بنابراین ، نرخ ارز خروجی یکسری متغیر‌ها و سیاست‌های اقتصادی در کشور است , او افزود : اگر این موضوع را مبنا قرار دهیم ، اینکه افراد مختلف نرخ‌های گوناگونی را محاسبه می‌کنند ، شاید خیلی مساله مهمی نباشد ، در حالتی که متغیر‌های اقتصادی ما ان نرخ را حمایت نکنند .

یعنی اگر اقتصاد ما در طول 50 سال گذشته تورم دو رقمی داشته ، پس ارزش پول به طور مستمر افت می‌کند و نرخ ارز از طریق کاهش ارزش پول ملی اثر منفی می‌گیرد , شهبازی تصریح کرد : نکته بعدی اینکه ، در طول سال‌های گذشته چگونه نرخ ارز را کنترل می‌کردیم ؟ ما در طول دهه‌های گذشته نفت می‌فروختیم ، درامد‌های نفتی را به بازار تزریق می‌کردیم و بدون توجه به متغیر‌های بنیادی اقتصاد ، نرخ ارز را پایین نگه می‌داشتیم , اینکه میزان تورم ، تراز تجاری و انتظارات تورمی اینده چه میزان باشند برای ما اهمیتی نداشته است و صرفا ارز را به بازار تزریق کردیم تا نرخ ان را به هر قیمتی ، پایین نگه داریم .

او افزود : در سال‌های اخیر که با تحریم مواجه شدیم ، دیگر ارز نفتی قابل دسترس و قابل توجهی نداشتیم که بخواهیم نرخ ارز را کنترل کنیم , در چنین شرایطی دیگر دولت قادر به مداخله ارزی نبوده و تاکنون نیز ابزار‌های دیگری برای کنترل بازار ارز طراحی نکرده‌ایم , تنها ابزار مورد استفاده نیز ، تزریق ارز از طریق واسطه‌های بانک مرکزی به بازار و به دنبال ان افزایش عرضه و کاهش نرخ بوده است .

پس این ابزار طی این سال‌ها از دسترس ما خارج شده است , شهبازی تاکید کرد : اکنون که دیگر ارزی وجود ندارد ، نرخ ارز خود را با متغیر‌های اقتصادی ، وضعیت تحریمی ، وضعیت نفتی و وضعیت تورمی اقتصاد کشور در اصطلاح تعدیل می‌کند و نرخ بالا می‌اید , این کارشناس اقتصادی یاداور شد : دولت و بانک مرکزی در مقوله نرخ ارز منفعل نیستند ، اما مداخله باید صحیح باشد .

نه اینکه به صورت دستوری بگوییم این عدد نرخ ارز از نظر من برای اقتصاد ایران خوب است , این عدد در واقعیت به هر علتی اتفاق نیفتاده است , بر سر محاسبات این نرخ هایی که برخی اساتید بیان می‌کنند نیز بحث است که بر چه اساسی بدست امده است .

او تصریح کرد : نکته ای که وجود دارد این است که دو نوع متغیر روی نرخ ارز اثرگذار است , یکی از ان‌ها متغیر‌های بنیادی مانند تورم ، تراز تجاری و ,.

, هستند که روی نرخ ارز اثر گذارند , نوع دیگر متغیرها ، متغیر‌های دوره ای هستند که با بحث‌های سیاسی و وضعیت تحریم‌ها در بازار اثر می‌گذارند .

متغیر‌های بازاری نمی‌توانند خیلی اثر جدی روی بازار داشته باشند , بلکه می‌توانند براساس متغیر‌های بنیادی روندی را روی متغیر شکل دهند , عضویت در کانال تلگرام خبربان منبع : پول نیوز کلیدواژه : ارز ارز 4200 تومانی وزارت اقتصاد و دارایی کارشناس اقتصادی وزارت اقتصاد کارشناس اقتصادی متغیر‌های اقتصادی متغیر‌های اقتصاد اقتصاد ایران ارز 4200 تومانی افزایش پیدا افزایش نرخ ارز ارز در اقتصاد نرخ واقعی ارز عرضه و تقاضا نرخ ارز اثر هزار تومان بانک مرکزی بازار ازاد نرخ ارز نرخ ارز نرخ ارز بازار ارز نرخ مناسب سیاست‌ها متغیر‌ها طرف عرضه نرخ 4200 مهم‌ترین بانک‌ها کالا‌ها سال ها درخواست حذف خبر : « خبربان » یک خبرخوان هوشمند و خودکار است و این خبر را به طور اتوماتیک از وبسایت www.

poolnews,ir دریافت کرده است ، لذا منبع این خبر ، وبسایت « پول نیوز » بوده و سایت « خبربان » مسئولیتی در قبال محتوای ان ندارد , چنانچه درخواست حذف این خبر را دارید ، کد 33752380 را به همراه موضوع به شماره 100010022100 پیامک فرمایید .

لطفا در صورتی که در مورد این خبر ، نظر یا سئوالی دارید ، با منبع خبر ( اینجا ) ارتباط برقرار نمایید , با استناد به ماده 74 قانون تجارت الکترونیک مصوب 1382/10/17 مجلس شورای اسلامی و با عنایت به اینکه سایت « خبربان » مصداق بستر مبادلات الکترونیکی متنی ، صوتی و تصویر است ، مسئولیت نقض حقوق تصریح شده مولفان در قانون فوق از قبیل تکثیر ، اجرا و توزیع و یا هر گونه محتوی خلاف قوانین کشور ایران بر عهده منبع خبر و کاربران است , حکم اعدام ارمان عبدالعالی اجرا شد / سحرگاه امروز قاتل 5 میلیارد تومان دیه را پذیرفت تا قصاص نشود پخش زنده قرعه کشی فروش فوق العاده 7 محصول گروه خودروسازی سایپا بیمه عمر مستمری بگیران تامین اجتماعی 8 میلیون تومان شد بررسی طرح سامان‌دهی بازار خودرو به هفته بعد موکول شد خبر بعدی : قیمت دلار در بازار امروز چهارشنبه 3 اذرماه 1400/ دلار به کانال بالاتر رفت فعالان بازار ارز پس از مدت‌ها ، امروز شاهد افزایش معنادار نرخ ارز به ویژه دلار در صرافی‌های بانکی و بازار ازاد بودند .

به گزارش تابناک اقتصادی ؛ بر این اساس در پایان معاملات امروز ( چهارشنبه سوم اذرماه 1400) بازار ارز ، هر اسکناس دلار امریکا در صرافی‌های بانکی و مجاز سطح کشور به نرخ 27253 تومان از مردم خریداری و در مقابل به قیمت 27803 تومان به متقاضی دریافت دلار فروخته شد که نسبت به روز سه شنبه ، 959 تومان گران تر شده است , این در حالی است بهای دلار در بازار ازاد امروز با افزایش پلکلانی ، به کانال 29 هزار تومان رسید , همچنین هر اسکناس یورو در این صرافی‌ها به قیمت 31035 تومان از مردم خریداری و در مقابل با رشد 959 تومانی نسبت به روز کاری قبل ، به نرخ 31662 تومان به متقاضی دریافت یورو فروخته شد .

نرخ رسمی انواع ارز در بانک مرکزی بانک مرکزی امروز ( چهارشنبه سوم اذرماه 1400) نرخ رسمی 46 ارز را اعلام کرد که بر اساس ان نرخ 24 ارز کاهش و 10 ارز افزایش یافت , نرخ 12 ارز نیز بدون تغییر باقی مانده است , امروز هر دلار امریکا 42 هزار ریال ، پوند انگلیس 56 هزار و 215 ریال و یورو 47 هزار و 305 ریال ارزش‌گذاری شد .

بر پایه این گزارش ، امروز هر فرانک سوییس 45 هزار و 26 ریال ، کرون سوئد 4 هزار و 651 ریال ، کرون نروژ 4 هزار و 716 ریال ، کرون دانمارک 6 هزار و 362 ریال ، روپیه هند 564 ریال ، درهم امارات متحده عربی 11 هزار و 437 ریال ، دینار کویت 138 هزار و 782 ریال ، یکصد روپیه پاکستان 23 هزار و 968 ریال ، یکصد ین ژاپن 36 هزار و 521 ریال ، دلار هنگ کنگ پنج هزار و 390 ریال عمان 109 هزار و 232 ریال ارزش‌گذاری شد , همچنین ، هر دلار کانادا 33 هزار و 37 ریال ، دلار نیوزیلند 29 هزار و 158 ریال ، راند افریقای جنوبی 2 هزار و 651 ریال ، لیر ترکیه 3 هزار و 259 ریال ، روبل روسیه 564 ریال ، ریال قطر 11 هزار و 539 ریال ، یکصد دینار عراق 2 هزار و 878 ریال ، لیر سوریه 17 ریال ، دلار استرالیا 30 هزار و 321 ریال ، ریال سعودی 11 هزار و 200 ریال ، دینار بحرین 111 هزار و 701 ریال ، دلار سنگاپور 30 هزار و 751 ریال ، یکصد تاکای بنگلادش 49 هزار و 17 ریال ، ده روپیه سریلانکا 2 هزار و 73 ریال ، کیات میانمار 24 ریال ، یکصد روپیه نپال 35 هزار و 78 ریال ، یکصد درام ارمنستان 8 هزار و 828 ریال و دینار لیبی 9 هزار و 112 ریال تعیین شد , امروز در تابلوی بانک مرکزی هر یوان چین 6 هزار و 573 ریال ، یکصد بات تایلند 126 هزار و 725 ریال ، رینگیت مالزی 10 هزار و 9 ریال ، یک هزار ون کره جنوبی 35 هزار و 275 ریال ، دینار اردن 59 هزار و 238، یکصد تنگه قزاقستان 9 هزار و 680 ریال ، هر لاری گرجستان 13 هزار و 501 ریال ، یک هزار روپیه اندونزی 2 هزار و 944 ریال ، افغانی افغانستان 446 ریال ، روبل جدید بلاروس 16 هزار و 697 ریال ، منات جمهوری اذربایجان 24 هزار و 721 ریال ، یکصد پزوی فیلیپین 82 هزار و 984 ریال ، سومونی تاجیکستان 3 هزار و 718 ریال و منات جدید ترکمنستان 11 هزار و 988 ریال قیمت خورد .

.