سه رییس جمهوری که به بنی صدر تشبیه شدند

۱۴۰۰/۰۷/۱۸ ۱۲:۳۱:۱۷

برخی از روسای جمهور تا کنون یا از طریق چهره‌های سیاسی و رسمی یا از طریق هوادارن جناح مقابلشان به دلیل مختلفی همچون دو قطبی‌سازی و انحراف از حکومت ، به بنی صدر تشبیه شده اند



رویداد 24 در خرداد ماه 1360 به فرمان امام خمینی ، بنی صدر از فرماندهی کل قوا عزل شد , در پی ان مجلس نیز به عدم کفایت سیاسی بنی صدر رای داد و به این ترتیب نخستین رییس جمهوری اسلامی معزول شد , اوتا کنون تنها رییس جمهور ایران است که پیش از پایان دوره تصدی ، از سمت خود بر کنار شد .

با گذشت بیش از چهل سال از دوران ریاست جمهوری وی ، برخی از روسای جمهور تا کنون یا از طریق چهره‌های سیاسی و رسمی یا از طریق هوادارن جناح مقابلشان به دلیل مختلفی همچون دو قطبی‌سازی و انحراف از مسیر حاکمیت ، به بنی صدر تشبیه شده‌اند یا عاقبت بنی صدر را به انان هشدار داده و یاداوری کرده‌اند , سید محمد خاتمی از همان دوم خرداد 76 که دولت اصلاحات بر سر کار امد به دلیل بحران‌ها و مشکلاتی که از سوی تندرو‌ها برای جریان اصلاح‌طلب همچون ترور سعید حجاریان ، انجام می‌شد عده ای وضعیت را به وضع دولت بنی صدر تشبیه می‌کردند ، اما در برخی دیگر این مقایسه را قبول نداشتند , بیشتر بخوانید : نطق ایت الله خامنه‌ای در مخالفت با بنی صدر سیدمحمد خاتمی 8 شهریور 1381 به مناسبت هفته دولت در مصاحبه ای با خبرنگاران خبر از ارائه دو لایحه به مجلس داد .

لایحه « اصلاح قانون انتخابات مجلس » و لایحه « تبیین حدود وظایف و اختیارات رییس جمهور »، لوایحی بود که رییس جمهوری به زودی به مجلس ارائه کرد , از نظر طیف موسوم به اصلاح‌طلب ، ستون فقرات خواسته‌های جریان اصلاحات در این دو لایحه گنجانده شده بود و به نتیجه رسیدن این دو می‌توانست گامی مهم در رسیدن ان‌ها به اهداف شان باشد , هدف لایحه اول برگزاری رفراندوم بر سر نظارت استصوابی شورای نگهبان بود و لایحه دوم نیز افزایش اختیارات رییس جمهوری را دنبال می‌کرد .

عده ای این اقدام خاتمی را مشابه با اقدام بنی صدر می‌دانستند که با استناد به اصل 113 قانون اساسی که بر اساس ان رییس جمهور مجری قانون اساسی بود ، می‌گفت : « مردم وقتی رییس جمهور انتخاب کرده‌اند ، طبق قانون ناچار باید در او لیاقت استفاده از اختیارات و انجام وظایف و تکالیفش وجود داشته باشد ,,.

, من حالا در فصل حقوق اختیارات رییس جمهور می‌گویم که ببینیم از این ریاست جمهوری چه باقی می‌ماند ، به این ترتیب ما به کجا می‌رویم ؟ مردم کسی را انتخاب کردند به عنوان رییس جمهور و به یک عده دیگر هم گفتند ما شما را مامور می‌کنیم هر که را ما رای به او دادیم شما پس بگیرید ، ایا همین طور است ؟ اگر این طور است خوب این مردم و ایشان ، معلوم بشود , من هم کاملا مطیع رای مردم هستم ، اگر این طور نیست ، پس این رویه غلط را باید رها کنند .

» پس از مصاحبه خاتمی در هفته دولت ، حجت‌الاسلام محمدرضا فاکر نماینده مجلس هفتم و هشتم در سال 81 در مصاحبه ای گفت : « اینکه رییس جمهوری اختیار کافی ندارد همه بهانه است و این انقلاب چیزی نیست که توسط خاتمی ، عبدی و بهزاد نبوی از بین برود و ان‌ها مثل بنی صدر کنار می‌روند ,» این گفته‌ها واکنش‌های زیادی را از هر دو جناح اصلاح‌طلب و اصولگرا داشت , محمد کیانوش راد نماینده‌ی مردم اهواز در مجلس ششم در واکنش به سخنان محمدرضا فاکر به گفت : « اگر جناح محافظه کار نخواهد حتی یک گروه منتقد را تحمل کند ، بدون تردید راهی جز گسترش برخورد‌های اقتدارگرایانه برایش نمی‌ماند .

» محمود احمدی‌نژاد یازده روز خانه‌نشینی احمدی‌نژاد از جمله اصلی‌ترین اتفاقاتی است که باعث شد اصولگرایان ، او را تشبیه به بنی صدر می‌کردند , از دیگر حواشی که در این باره در دولت احمدی‌نژاد رخ داد و واکنش اصولگرایان و دولت را برانگیخت ، پخش مستند " سرانجام نامبارک " در شامگاه 13 اسفند سال 1391 به بهانه سخنرانی 14 اسفند بنی صدر در دانشگاه تهران در سال 1359 از تلویزیون جمهوری اسلامی ایران پخش شد , این مستند که دوران ریاست جمهوری بنی صدر را به تصویر کشیده و او را " لجباز و ماجراجو " توصیف کرده است .

مستند " سرانجام نامبارک " با تمرکز بر اختلافات میان بنی صدر و امام خمینی نشان می‌داد که رویکرد رهبر وقت جمهوری اسلامی در ابتدا مسامحه و شکیبایی بود , اما سرانجام بی توجهی‌های بنی صدر و دامنه دار شدن اختلافات باعث می‌شود که امام خمینی خواستار اقدام قانونی می‌شود , پخش این مستند از ان جهت توجهات را جلب کرد که پیش از ان برخی گروه‌های اصول‌گرا به احمدی‌نژاد هشدار داده بودند که در صورت ادامه روند فعلی ، ممکن است سرنوشتی مشابه بنی صدر پیدا کند .

از جمله مواردی که در ارتباط با این مستند جنجالی شده بود ، استفاده از عبارت « جریان انحرافی » بود , اصول گرایان برخی از حامیان احمدی‌نژاد را « جریان انحرافی » می‌نامیدند و از رحیم مشایی به عنوان شخص اصلی این جریان نام می‌بردند , غلامحسین الهام سخنگوی دولت وقت با انتقاد شدید از تشبیه احمدی‌نژاد به بنی صدر عنوان کرده بود : « ان‌ها که سن شان می‌رسد و شاهد بودند هیچ شباهتی بین این دو نمی‌بینند چرا که بنی صدر در خارج از کشور فعالیت می‌کرد و به تعبیر حضرت امام راحل مردم شهید رجایی را از زندان نخست وزیر کردند و اقای بنی صدر از خارج رییس جمهور شد .

اقای بنی صدر رویکرد‌های ملی گرایانه داشت و در جوانی به سمت جبهه ملی متمایل بود ، اقای احمدی‌نژاد اساسا خصلت‌های بنی صدر را ندارد ، اقای بنی صدر اقازاده بود و از خانواده‌های شناخته شده قبل از انقلاب بود ، اما اقای احمدی‌نژاد اهنگرزاده است و از دل مردم و توده‌های مردم بیرون امده است , من صحنه‌های 14 اسفند را دیده‌ام , دوران بنی صدر را تماما لمس کردم و از کسانی بودیم که در مقابل وی ایستادیم .

» از سوی دیگر ، اما اما حبیب الله عسگراولادی ، عضو ارشد حزب موتلفه اسلامی مستند سرانجام نامبارک را ترجمه ای از امروز خواند و گفت این مستند برای مسئولان بسیار عبرت انگیز است , با این حال دولتی که ان را همانند دولت بنی صدر می‌دانستند ، اما در زمان ثبت نام مرحوم ایت الله هاشمی برای ریاست جمهوری سال 96، او را تشبیه به بنی صدر کردند , مهدی کلهر مشاور سابق محمود احمدی‌نژاد در جریان ثبت نام هاشمی رفسنجانی گفت : « لایه‌های مدل انتخاباتی هاشمی رفسنجانی شبیه مدل بنی صدر است .

» حسن روحانی اصولگرایان از همان ابتدا با نشستن روحانی بر منصب ریاست جمهوری ، تقابل با او را اغاز کردند و تا پایان دولت دوم وی ان را ادامه دادند , شاید بتوان گفت روحانی تنها رییس جمهوری بوده است که بسیاری از متنفذان از جمله نمایندگان مجلس و فعالین سیاسی اصولگرا ، بار‌ها او را به بنی صدر تشبیه کرده‌اند , دی ماه 93 بود که پیشنهاد برگزاری رفراندوم برای اولین بار توسط مقامی در سطح رییس جمهوری مطرح شد و همین هم موجب واکنش‌های بسیاری شد .

حسن روحانی در این باره گفته بود : « برای یک بار هم که شده ، درباره مسئله بسیار مهم که ممکن است اختلافی هم باشد ,,.

[ مسئله ای که ] برای همه اهمیت دارد و در زندگی همه تاثیرگذار است ، نظر مستقیم مردم پرسیده شود ,» در واکنش به این اظهارات روحانی ، مهدی طائب فرمانده قرارگاه عمار در سخنانی در حسینیه جواد الائمه گفت : « در باب رفراندوم که ایشان دارد راه اقای بنی صدر را می‌رود ، چون نخستین کسی که رفراندوم را مطرح کرد اقای بنی صدر بود و ایشان گفت ایران به بن بست رسیده است و برای خروج از بن بست باید رفراندوم بدهیم , بن بست اقای بنی صدر چه بود ؟ او می‌خواست هر چه می‌گوید عمل شود .

» در مهر ماه 99 جواد کریمی قدوسی نماینده مردم مشهد در همایش « استیضاح روحانی ؛ مطالبه مردم ، تکلیف مجلس »، اعلام کرد که گام اول انقلاب با استیضاح بنی صدر شروع شد و گام دوم انقلاب با استیضاح حسن روحانی رقم می‌خورد , یکی دیگر از سخنان روحانی که منجر به بنی صدر‌سازی اصولگرایان از او شد مربوط به سخنرانی او در 14 اسفند 98 در یزد بود , روحانی در ان سخرانی خواستار رسیدگی قوه قضاییه به فساد‌های میلیارد دلاری شده بود که پس از ان فعالان مجازی اصولگرا با نقد‌های بسیار تند ، روحانی را متهم به ناراحتی از برخورد قوه قضاییه با مفاسد اقتصادی کردند .

مجتبی ذوالنور نماینده مجلس در واکنش به این سخنرانی روحانی عنوان کرده بود : « اقای روحانی دیروز می‌خواست مردم یزد را به جان هم بیندازد ، چون من در حادثه 14 اسفند و ماجرای بنی صدر حضور داشتم ، جو سخنرانی دیروز روحانی و حرف هایش برایم تداعی گر بنی صدر و 14 اسفند بود , صحبت‌های روحانی ، لحن ، فرافکنی و وحدت شکنی بنی صدر را زنده می‌کرد ، البته یک تفاوت داشت و ان اینکه پایه صحبت‌های بنی صدر منافقین و ضدانقلاب‌ها بودند که تا بنی صدر گفت : چماق داران را از دانشگاه بیرون کنید ان‌ها دستور حمله را اجرا کردند ، اما سخنان روحانی در دارالمومنین یزد بود , او سعی کرد مردم را به جان هم بیندازد ، اما مردم فهیم و بصیر یزد توطئه او را عقیم گذاشتند .

مخصوصا وقتی روحانی گفت : شعار اقتصادی مال عده قلیلی است که خواست امریکا از حنجره شان بیرون می‌اید و نگذارید ! نگذارید یعنی چه ؟ یعنی حمله کنید ! او دیروز می‌خواست حادثه 14 اسفند را ایجاد کند ، اما نیرو در صحنه نداشت ,».
حسینیه جواد الائمه یزد دارالمومنین یزد مجلس دولت اصلاحات دولت بنی صدر شورای نگهبان اصولگرا مجلس ششم اصولگرایان دولت احمدی نژاد دانشگاه تهران حزب موتلفه اسلامی ایران قوه قضاییه امریکا بنی صدر امام خمینی اوتا سید محمد خاتمی سعید حجاریان ایت الله خامنه ای بنی صدر سیدمحمد خاتمی خاتمی حجت الاسلام محمدرضا فاکر عبدی بهزاد نبوی محمد کیانوش راد محمدرضا فاکر محمود احمدی نژاد احمدی نژاد رحیم مشایی غلامحسین الهام حضرت امام راحل شهید رجایی اقای بنی صدر اقای احمدی نژاد حبیب الله عسگراولادی ایت الله هاشمی مهدی کلهر هاشمی رفسنجانی حسن روحانی روحانی مهدی طائب جواد کریمی قدوسی مجتبی ذوالنور اقای روحانی رییس جمهوری روسای جمهور فرماندهی کل قوا نخستین رییس جمهوری اسلامی رییس جمهور ایران خبرنگاران خبر رییس جمهور رییس جمهور مجری قانون اساسی ریاست جمهوری نماینده مجلس نماینده ی مردم اهواز ریاست جمهوری بنی صدر رهبر وقت جمهوری اسلامی سخنگوی دولت فرمانده قرارگاه عمار نماینده مردم مشهد هفته دولت انقلاب