منشا اختلافات قالیباف و رییسی کجاست ؟

۱۴۰۰/۰۸/۱۹ ۱۲:۵۷:۰۰

صحن علنی مجلس شورای اسلامی ، روز گذشته یعنی زمانی که رییس مجلس در حال قرائت نامه رییس جمهور برای معرفی فیاضی به عنوان وزیر پیشنهادی اموزش وپرورش بود ، برای دقایقی متشنج شد . این روزها به نظر می‌رسد اختلافاتی که بین دولت مجلس وجود دارد ،



روزنامه همدلی : صحن علنی مجلس شورای اسلامی ، روز گذشته یعنی زمانی که رییس مجلس در حال قرائت نامه رییس جمهور برای معرفی فیاضی به عنوان وزیر پیشنهادی اموزش وپرورش بود ، برای دقایقی متشنج شد , این روزها به نظر می‌رسد اختلافاتی که بین دولت مجلس وجود دارد ، هر چه بیشتر شدت گرفته و اگر بخواهیم سرنخ این اختلافات را پیدا کنیم ، شاید بد نیست نیم نگاهی به اتفاقات و تذکرات صحن علنی مجلس در روز گذشته داشته باشیم , فیاضی ، دومین وزیر پیشنهادی دولت برای وزارت اموزش وپرورش است .

بااین حال به نظر می‌رسد که مجلس شورای اسلامی روی انتخاب این وزیر نیز توافق و همدلی با دولت ندارد , عجیب تر اینکه تا پیش از انتصابات ، نمایندگان برای سخنرانی‌های حمایتی از دولت سرودست می‌شکستند اما حالا دولت را به شدت نقد می‌کنند , جالب است که دیروز سیدکاظم دلخوش اباتری ، نماینده صومعه سرا در مجلس شورای اسلامی در تذکر شفاهی خطاب به رییسی گلایه کرده و گفته : « چرا رییس جمهور با رییس مجلس برای معرفی وزیر پیشنهادی مشورت نکرد ، در جلسه ای که صبح امروز با نمایندگان داشتیم 90 درصد نمایندگان به انتصابات اعتراض داشتند .

مجلس به این وزیر پیشنهادی رای اعتماد نخواهد داد , رییس جمهور فرد مرتبط را معرفی کند ,» عجیب تر اینکه اگرچه مسئله پیشنهاد وزیر اموزش وپرورش مطرح بوده اما این نماینده مجلس از لفظ « انتصابات » استفاده کرده که خود نشانگر ریشه دارتر بودن این اختلافات است .

گویا محمدباقر قالیباف از برخی انتصابات دولت رییسی راضی نیست ، به طوری که حاضر هستند این اختلافات را به صحن علنی مجلس یعنی در واقع به رسانه‌ها نیز بکشانند , این دعوای درون جناحی اصولگرایان هر چه می‌گذرد ، ریشه دار و گسترده تر می‌شود , ان هم در شرایطی که تنها سه ماه از روی کار امدن دولت گذشته است .

البته اصولگرایان در ایام انتخابات نیز به سختی حاضر به ائتلاف شدند و همواره حرف وحدیث درباره اختلافات درون جناحی در خصوص انتخابات زیاد بود اما حالا که پیروزی جناح راست محرز شده ، عرصه اختلاف به انتصابات دولتی رسیده است , دوران مجلس و دولت یکدست تمام شده سیدحسن رسولی ، فعال سیاسی اصلاح‌طلب و عضو سابق شورای شهر تهران در گفت وگو با « همدلی » به این موضوع پرداخته است , او در ابتدای سخنانش درباره چارچوب حقوقی رویکرد مجلس نسبت به دولت شفاف‌سازی کرده و می‌گوید : « گویا دوران یکدست بودن مجلس یازدهم و دولت جدید روزهای پایانی خود را سپری می‌کند .

ابتدا باید به این مسئله توجه کرد که اساسا وفق اصل 57 قانون اساسی استقلال سه قوه به رسمیت شناخته شده است , این استقلال به معنای عدم مداخله هر یک از انان در حوزه فعالیت قوه دیگر است , به این معنا که سه قوه اصلی اداره کننده کشور به گونه ای مستقلانه به وظایف خود بپردازند که از تمرکز قدرت به صورت مطلق نزد هر کدام از انان جلوگیری شود .

چرا که واضعان قانون اساسی به اثار و پیامدهای یکدستی حاکمیت واقف بودند , در پاراگراف انتهایی اصل 57 قانون اساسی ایجاد هماهنگی بین این سه قوه مستقل ، بر عهده رهبری گذاشته شده است ,» او می‌افزاید : « به لحاظ فکری و سیاسی دولت سیزدهم و مجلس یازدهم از یک خط مشی فکری و سیاسی اصولگرایانه تبعیت می‌کنند .

به نظر من تفاوت نقش و کارکرد دولت و به خصوص قوه مقننه اقتضا می‌کند تا نوعی از نظارت نظام مند از سوی قوه مقننه بر قوه مجریه اعمال شود تا با برقراری تعادل و توازن قوا ، ساختار اجرایی و سیاسی کشور به صورت کارامدتر ایفای نقش کند , بااین وجود هنوز هم اختلافاتی که این روزها بین مجلس و دولت شاهد هستیم ، طبیعی نیست ,» او درباره علل اختلاف بین دولت و مجلس در بحث انتصابات دولتی می‌گوید : « اعتراض نمایندگان مجلس نسبت به انتصابات دولت اقای رییسی به نظر من دو دلیل عمده دارد .

دلیل اول این است که دولت اقای رییسی همچنان که خودشان اعلام کرده‌اند ، به صورت مستقل به معنای خارج از چارچوب حزبی مشخص وارد انتخابات شده‌اند , در واقع ورد اقای رییسی بر مبنای اجماع بین اجزای ستاد انتخاباتی ایشان و سایر نامزدهای ریاست جمهوری همراه او بوده است ؛ بنابراین انچه در انتصابات هم شاهد هستیم ، چه در ترکیب دولت و چه در سطح استانداران و مدیران ارشد دولت ، بر همین مبناست ,» این فعال سیاسی اصلاح‌طلب ادامه می‌دهد : « این انتصابات مبتنی بر ستاد انتخاباتی تقریبا چیده شده و مراحل پایانی خود را طی می‌کند .

بااین وجود یک مرکزیت واحدی که تحت تاثیر رویکرد فکری و حزبی اقای رییسی باشد ، وجود ندارد تا کار تلفیق و همراستاسازی این چیدمان را انجام بدهد و به نظر می‌رسد هر کدام از این مراکز با نفوذ که قدرت اعمال بیشتری داشته‌اند در پیکربندی ستاد دولت و استانداران و مناطق سهم بیشتری را به خود اختصاص دادند و به علاوه اینکه نمایندگان اصولگرای مجلس خواهان این هستند که نقطه نظرات ان‌ها در سطح وزرا و استانداران بیشتر دیده شود , ان‌ها نسبت به ترکیب مدیران منصوب شده و کیفیت پایینشان معترض هستند ,» رسولی درباره اینده مناسبات دولت و مجلس اصولگرا می‌گوید : « من پیش بینی می‌کنم که این واگرایی در اینده هم بیشتر نمایان شود و هرچقدر به انتخابات سال 1402 مجلس دوازدهم نزدیک تر شویم ، این فاصله‌گیری دو قوه بیشتر نمایان خواهد شد .

در ابتدا هم اقای رییسی و هم اقای اژه ای پیام خوبی را دادند و گفتند مایل هستند از همه ظرفیت‌های کشور استفاده کنند , از سوی چهره‌های هر دو قوه نیز تماس هایی با برخی اصلاح‌طلبان گرفته شد اما به زودی مشخص شد که این اقدامات بیشتر جنبه تاکتیکی داشته است ,» وی می‌افزاید : « من فکر می‌کنم در اینده بسیار نزدیک چنانچه به این روند گزینشی پایان داده نشود و شایسته سالاری مقدم بر جایگاه سیاسی افراد نباشد ، با مشکل مواجه خواهیم شد .

در واقع اگر منصوبین دولت و نهادها از شرایط احراز و تجارب و توانمندی‌های بیشتری برخوردار نباشند ، دامنه این اختلافات و واگرایی‌ها در عرصه سیاسی و مدیریتی کشور بیشتر خواهد شد ,» ستادهای انتخاباتی به جای احزاب سیاسی این فعال سیاسی اصلاح‌طلب با اشاره به نقش ستاد انتخاباتی رییسی بیان می‌کند : « اجزای ستاد انتخاباتی اقای رییسی عملا نقش حزب را برای ایشان بازی می‌کند , اقای رییسی یک چهره حزبی در کشور نبوده و هنوز هم نیستند و همچنین فاقد یک دکترین تعریف شده و ارائه شده هستند .

ایشان چون فرد صادقی هستند ، در یکی از گفت وگوهای تلویزیونی به صراحت اعلام کرد که با برخی از وزرای راه یافته به دولت تا قبل از تشکیل هیئت وزیران حتی یک بار هم زیر یک سقف جمع نشده‌اند ؛ بنابراین اجزای کمپین انتخاباتی ایشان که یک ترکیب منحصر و متنوع برخاسته از حوزه اصولگرایی است و کاندیداهای پوششی چون اقایان جلیلی ، محسن رضایی و زاکانی و حتی اقای قاضی زاده هاشمی نیز در زمره عناصر و اجزای کارزار انتخاباتی ایشان به شمار می‌روند نیز در چیدمان ارکان این دولت تا حد توان نزدیکان خود را به کارگماشته‌اند ,» او ادامه می‌دهد : « انچه از ان در قالب قوه مجریه شاهد هستیم ، ترکیبی بین همه عناصری است که کمک کردند اقای رییسی روی کار بیاید , مراجعی که در شکل‌گیری دولت سیزدهم موثر بودند ، امروز نیز در سمت‌های مختلف دیده می‌شوند .

در بین اطرافیان اقای رییسی هم یک مرجع یا فرد کاریزمایی که دارای نفوذ معنوی موثر باشد و بتواند با تکیه بر نقاط مشترک این اخلاق نظرها را کنترل کند تا این اختلاف نظرها به بیرون کشیده نشود ، وجود ندارد و جای چنین مرجعی نیز در جریان اصولگرایی به شدت خالی است , اقای معاون اول و سایر وزرای ارشد دولت هم هیچ کدام از تاثیرگذاری معنوی سیاسی در بین اصولگرایان برخوردار نیستند و کاروان دولت اقای رییسی با فقدان یک هماهنگ کننده و کسی که راهبری این جمع را به عهده داشته باشد ، روبه رو است , تا زمانی که برای این چالش چاره جویی از سوی دولت سیزدهم صورت نگیرد ، باید شاهد گسترده تر شدن اختلافات و نقدهای درونی باشد .

» در واقع انچه امروز شاهد ان هستیم که به صورت کشمکش بر سر انتصاب این یا ان فرد خود را نشان می‌دهد ، البته مسئله ای تازه نیست و ناشی از بحران عمیق سیاست‌ورزی غیرحزبی در ایران است , در جایی که حزب و تشکل مدنی وجود نداشته باشد ، اساسا دموکراسی و جمهوریت نیز واژگانی تزیینی خواهند بود , علاوه بر این ستادهای انتخاباتی خود منشا بسیاری از فسادهای در دوره‌های اخیر نیز بوده‌اند .

سفارش‌ها و رشوه‌ها و روابط غلبه یافته بر ضوابط از همین ستادهای انتخاباتی نشات می‌گیرند که در نبود حزب تبدیل به بنگاه خریدوفروش جایگاه‌ها و مناصب شده‌اند , همین امر حتی بر بی رونق شدن رقابت‌های انتخاباتی نیز اثرگذار بوده است و مردم چشم‌انداز امیدبخش خود را نسبت به سیاست‌ورزی در ایران ازدست داده‌اند , البته این مسئله ای نیست که فقط محدود به جناح اصولگرایی باشد و اصلاح‌طلبان نیز به شدت از ان رنج می‌برند .

هرچه هست امروز اندک امیدی نیز برای راه اندازی احزاب قوی در ایران دیده نمی‌شود و در شرایطی که حتی تشکل‌های مدنی و غیرسیاسی نیز با انواع محدودیت‌های در ازادی‌های سیاسی روبه رو هستند ، به نظر می‌رسد راه دشواری را در پیش داریم ,.