گذر دولت‌ها از شاخص بورس

۱۴۰۰/۰۷/۱۰ ۱۴:۳۷:۱۳


به گزارش بورس امروز ، متاسفانه به دلیل عدم وجود داده ( دیتا ) از بررسی تکنیکی وضعیت بازار در دولت نهم و دولت‌های قبل از ان معذور بودیم , به همین دلیل به دوره‌های بعد از ان پرداخته‌ایم , البته نگاهی اجمالی به دوره‌های قبل هم خواهیم انداخت .

بازار سرمایه بر اساس یک سنت نانوشته معمولا در دوره‌های دوم تصدی روسای جمهورها مورد توجه قرار گرفته و دست کم در زمان سه رییس جمهور گذشته که هر کدام 8 سال سکان هدایت دولت را عهده دار بوده‌اند ، این سنت رعایت شده است , طی 24 سال گذشته بالاترین حدنصاب رشد متعلق به دولت دوم روحانی و بعد دولت دوم احمدی‌نژاد بوده است , بورس در دوره اصلاحات در دوره‌ی سازندگی ، کشور جنگ را پشت سر گذاشته و وارد مرحله بازسازی و ترمیم زیرساخت‌ها شد که همین امر باعث ایجاد رونق در بسیاری از صنایع مادر می‌شد .

در ان 2 دوره اقتصاد ازاد و رونق اقتصادی از اهداف و ارمان‌ها و شعارهای دولت مردانش بود , دولتی تکنوکرات و نسبتا با تجربه و باانگیزه که اکثرشان در دوران جنگ فرسایشی 8 ساله صاحب کرسی‌های وزارت بودند , بازار سرمایه در ان 2 دوره حوزه فعالیت افراد خاصی از جامعه به شمار می‌رفت .

البته بعدها و در دولت اصلاحات هم نگاه عمومی به بازار بورس نگاهی همراه با ترس و بی اعتمادی و ریسک‌های فراوان بود و دید عموم جامعه نسبت به این حوزه‌ی اقتصادی چندان خوب نبود و همچنان محل فعالیت همان قشر خاص محسوب می‌شد , در دوره‌ی اصلاحات که با شعار گشایش سیاسی و بین‌المللی پا به عرصه گذاشت ، ورود بسیاری از شرکت‌های معتبر صنعتی دنیا به کشور ، حوزه‌ی تولید را با رونق خوبی همراه کرد و ثبات نرخ ارز نیز که در نتیجه‌ی همان ثبات سیاسی محقق شده بود به این رونق کمک بسیار کرد , بازار سرمایه در این دو دوره نیز با یک شیب ملایم و منطقی رو به بالا به کار خود ادامه داد .

بورس در دولت‌های نهم و دهم با پایان دولت اصلاحات و روی کار امدن دولت منتسب به جریان اصولگرا اما ، جو حاکم بر کشور رنگ و بوی دیگری به خود گرفت , موضع‌گیری های رییس دولت در مجامع بین‌المللی و مواضع گاه و بیگاه برعلیه رژیم صهیونیستی عکس العمل نهادهای بین‌المللی را در پی داشت , تبلیغات گسترده سیاسی - رسانه ای ایالات متحده و متحدانش علیه رییس دولت و نظام جمهوری اسلامی نتیجه داد و پرونده‌ی ایران به شورای امنیت سازمان ملل ارجاع پیدا کرد .

در نتیجه ، تحریم‌های بی سابقه ای علیه ایران و برخی شخصیت‌های حقیقی و حقوقی و شرکت‌های ایرانی وضع شد , تشدید تحریم‌ها باعث بی ثباتی نرخ ارز و در نتیجه تورم افسار گسیخته گشت , صادرات نفت ، واردات کالا و صادرات کالا با محدودیت همراه شد .

دیگر از گشایش سیاسی قبل اثری نمانده بود , اجماع جهانی برعلیه ایران به قصد فلج کردن اقتصاد کشورمان شکل گرفته بود تا شاید امتیازات مورد نظرشان حاصل شود , دوره اول دکتر احمدی‌نژاد به همین ترتیب سپری شد .

کشور در این دوره با توجه به اینکه هنوز اثرات تحریم‌های اعمال شده ملموس نبود و همچنین افزایش چشمگیر بهای نفت و کنترل قیمت‌ها با ارز حاصل از فروش نفت اسیب جدی ندید , بازار سرمایه هم در این دوره وارد رکود شد و عملا شاهد بازاری نوسانی و پرریسک بودیم , اما در دولت دهم شرایط به گونه ای دیگر رقم خورد .

با کاهش شدید بهای نفت و تاثیرات اعمال تحریم‌های امریکا و شورای امنیت و برخی کشورهای اروپایی و افزایش نرخ ارز و تاثیر مستقیم موارد اشاره شده بر اقتصاد ایران ، تورم شدیدی گریبان اقتصاد کشورمان را گرفت , نیاز به نقدینگی و کسری بودجه و پرداخت ماهانه‌ی یارانه‌ها و ,.

عملا نیاز دولت را به بازار سرمایه هویدا کرد , دولتی که رییس ان از ابتدا هیچ اعتقادی به ان نداشت و عملا بورس را مساوی با قمار می‌دانست , بازار سرمایه در پایان دوره‌ی دوم دولت احمدی‌نژاد ( دولت دهم ) با رشد نزدیک به 43000 واحدی نسبت به ابتدای مسئولیتش همراه شد که بعبارتی یک رشد نزدیک به 400 درصد را تجربه کرد .

بورس در دولت یازدهم میراث حاصل از عملکرد دولت احمدی‌نژاد و در نتیجه تحریم‌های به جای مانده از دولت‌های نهم و دهم به دولت یازدهم ( تدبیر و امید ) منتقل شد , دولتی که با شعار و وعده‌ی اشتی با جهان و گشایش سیاسی و اقتصادی و رفع تحریم‌ها اعتماد مردم را جلب کرده بود سکان هدایت کشور را بر عهده گرفت , از همان ابتدا گمانه زنی‌های بسیاری برای این دولت وجود داشت .

خوش بینی به کابینه روحانی امید را در دلها زنده می‌کرد , اغاز مذاکرات برجامی از همان روزهای اول شروع به کار دولت یازدهم باعث ایجاد ارامش نسبی در حوزه ارز و طلا گردید , ورود نمایندگان شرکت‌های بین‌المللی به ایران برای رایزنی و انعقاد قراردادهای همکاری و سرمایه‌گذاری های سخت افزاری و مالی در ایران نوید یک رونق اقتصادی مناسب را می‌داد .

دولت یازدهم همه توان خود را صرف برجام و به نتیجه رساندن ان کرد , بازار سرمایه در این دوره‌ی 4 ساله رشد 90 درصدی را تجربه کرد , البته در پایان کار دولت یازدهم میزان این درصد کاهش یافت و به عدد تقریبی 50 درصد رسید .

در اواخر همین دولت بود که دونالد ترامپ به مقام ریاست جمهوری ایالات متحده رسید , ترامپی که از منتقدان اصلی و جدی برجام بود و شعار اصلیش خروج از برجام و پاره کردن توافق برجام و تشدید تحریم‌ها بر علیه ایران بود , این اتفاق تلخ به وقوع پیوست و دولت روحانی و کشور را در شرایط خاص و پیچیده ای قرار داد .

با روی کار امدن دولت دوم روحانی ( دولت دوازدهم ) دیگر شرایط مثل گذشته نبود , دولتی که فلسفه وجودیش و دلیل اقبال مردم به ان رفع تمام تحریم‌ها بود حالا با روی کار امدن ترامپ شرایطی بسیار پیچیده تر از همه‌ی دولت‌های بعد از انقلاب داشت , دولت ترامپ دیوانه‌وار اقدام به تحریم تمام اشخاص ، شرکتها ، بانک‌ها ، مسئولین و .

, نمود , اعمال تحریم‌های هوشمند و بی سابقه علیه اقتصاد ایران بحران عجیبی را به کشور تحمیل کرد .

بستن تمام منافذ و راه‌های دور زدن تحریم‌ها که از ابتکارات دوران احمدی‌نژاد بود ، اندک امید رهایی از وضعیت موجود را هم از بین می‌برد , افزایش بی سابقه قیمت ارز ، طلا ، مسکن ، خودرو و موادغذایی از طرفی و کاهش شدید صادرات نفت و محصولات غیر نفتی که مشمول تحریم‌های امریکا بودند از طرف دیگر به این وضعیت بحرانی دامن می‌زد , کاهش نقدینگی و تورم شدید محصولات عملا خبر از کاهش شدید ارزش پول ملی می‌داد که یکی پس از دیگری ضربه ای سهمگین بر پیکره‌ی نیمه جان اقتصاد کشور می‌زد .

کسری بودجه و کاهش نقدینگی دولت نیز از جمله مشکلاتی بودند که گریبان دولت را به شدت می‌فشرد , دولت برای رهایی از این وضعیت چاره ای جز ورود همه جانبه به بازار سرمایه نیافت , پاندمی کرونا هم در این میان بر وزن مشکلات بسیار دولت افزود .

بیماری ترسناکی که به جنگ با جان و مال و رزق مردم امده بود , با ورود حجم نقدینگی حقوقی و تبلیغات گسترده رسانه ای و دعوت مردم برای سرمایه‌گذاری در بورس مجددا شاهد شروع یک موج صعودی در بازار بودیم , رشدی که با توجه به شرایط موجود در تاریخ بورس بی سابقه بود .

بازار از زمان شروع دولت دوازدهم یک رشد 2300 درصدی را تجربه کرد , تبلیغات و حمایت‌های دولتی از بازار و ورود حجم پول تقریبا از اواسط سال 98 بصورت جدی اغاز شد و این حمایت‌ها تا خرداد و تیر ماه سال 99 نیز ادامه یافت که بازار را با رشد بی سابقه ای همراه کرد و رکوردهای عجیب و جدیدی از خود به جای گذاشت , با رسیدن به اهداف مورد نظر ، بازار با شروع فروش‌های حقوقی مواجه گردید .

کاهش شدید حجم نقدینگی نهایتا در مرداد ماه سال 99 منجر به سقوط بازار گردید , ریزشی بی رحمانه که متاسفانه در شرایط بد اقتصادی باعث تشدید ان شد , نشانه‌های بازگشت در ماه‌های اخیر علائمی از برگشت بازار مشاهده گردید که تحلیل‌های مربوط به ان در دسترس است .

شاخص از محدوده یک میلیون و 150 هزار واحدی تغییر مسیر داد و در اخرین روز کاری هفته منتهی به چهارم شهریور ماه به عدد یک میلیون و 550 هزار واحدی رسید , طبق تحلیل‌های ارائه شده چشم‌انداز بلند مدت بازار همچنان مثبت ارزیابی می‌شود ,.